Volledig scherm
De hoogovens van staalbedrijf Tata Steel © ANP

Utrecht 'schoonste' provincie, Zeeland meest vervuilende

Zeeland, Groningen en Limburg zijn naar verhouding de grootste CO2-uitstoters. Utrecht is de groenste provincie van het land, gevolgd door Noord-Holland en Gelderland.

In absolute waarden is Zuid-Holland, met de Rotterdamse haven, de grootste vervuiler. Maar omdat die provincie ook een grote economische bijdrage levert, prijkt Zuid-Holland toch in de middenmoot van de klimaatranglijst. 

Dat blijkt uit onderzoek van de ING bank. Zeeland is de landelijke hekkensluiter doordat in de kleine kustprovincie een paar grote vervuilers zijn gevestigd: kunstmestfabriek Yara in Sluiskil en chemiereus Dow in Terneuzen staan in de top tien van grootste CO2-uitstoters van Nederland. Utrecht scoort juist goed vanwege zijn dienstverlenende economie, met relatief weinig energie-intensieve bedrijven. 

Volledig scherm
© ING

De economen van ING berekenden de klimaatscore per provincie door de broeikasgasuitstoot te wegen aan de omvang van de economie. De uitstoot per provincie, per euro economische waarde, blijkt fors te verschillen: de Zeeuwse uitstoot is liefst negen keer zo groot als de Utrechtse. Ook de noordelijke provincies en Limburg scoren ondergemiddeld.

Friesland scoort relatief slecht door zijn grote agrarische sector. De provincie met de meeste melkkoeien van Nederland heeft een hoge uitstoot doordat koeien methaan opboeren: een broeikasgas dat veel sterker is dan CO2. Maar liefst twee derde van alle Friese broeikasgassen is methaan. Ook de uitstoot van lachgas, dat in (kunst)mest zit, is er hoog.

Het bedrijfsleven drukt een zware stempel op de provinciale klimaatranglijst, omdat bedrijven verantwoordelijk zijn voor meer dan 80 procent van de broeikasgassen. De top 15 van grootste vervuilers  neemt een derde van de totale landelijke uitstoot van CO2 voor zijn rekening. In de top 5 staan drie kolencentrales: die van RWE in het Groningse Eemshaven, van Uniper op de Maasvlakte en de Hemwegcentrale van Nuon in Amsterdam. Tata Steel in IJmuiden en de raffinaderij van Shell in Pernis maken de top 5 compleet.

Volledig scherm
© ING

Huishoudens zorgen voor minder dan 20 procent van de broeikasgasuitstoot. Maar met name in hun gasverbruik zitten per provincie toch grote verschillen. In de noordelijke provincies en Limburg ligt het energieverbruik het hoogst, doordat daar relatief veel verouderde en slecht geïsoleerde huizen staan. 

Het belang om de CO2-uitstoot in de meest vervuilende provincies terug te dringen reikt verder dan de provinciegrenzen, benadrukken de economen van ING. Nederland heeft de klimaatdoelstellingen aangescherpt en wil de uitstoot van broeikasgassen versneld reduceren. Rico Luman van het ING Economisch Bureau: ,,Bij grote uitstoters zit veel besparingspotentieel, maar tegelijkertijd kunnen duurzame oplossingen bedrijfseconomisch vaak nog niet uit.”

Het Klimaatakkoord van Parijs schrijft voor dat de CO2-uitstoot in Nederland voor 2050 met minstens 75 procent moet dalen. Voor 2030 wil het kabinet een reductie van 43 procent hebben gehaald. Om dit te bereiken wordt gewerkt aan een nieuw energieakkoord, waarmee ook de provincies en gemeenten aan de slag moeten.

Quote

Bij grote uitstoters zit veel besparings­po­ten­ti­eel, maar tegelijker­tijd kunnen duurzame oplossin­gen bedrijfs­eco­no­misch vaak nog niet uit

Rico Luman van het ING Economisch Bureau