Volledig scherm
Stro geeft varkens veel meer afleiding dan een bal © Rene Manders

Wakker Dier wil verbod op varkensballen

Actiegroep Wakker Dier vraagt minister van Landbouw Carola Schouten om 'varkensballen' te verbieden. In veel varkensstallen hangen ballen aan een ketting als afleidingsmateriaal voor de dieren. Uit een nieuwe publicatie van Wageningen Universiteit blijkt echter dat varkens er nauwelijks mee spelen.

Om tegemoet te komen aan de natuurlijke behoefte van varkens om te wroeten en te bijten, is afleidingsmateriaal in varkensstallen verplicht. De ballen die veel varkenshouders als afleiding in stallen hangen, blijken daar echter niet voor geschikt. 

,,Dat wij mensen een bal leuk vinden om mee te spelen, wil niet zeggen dat een varken er ook wat mee kan. Varkens proberen in de bal te happen, maar dat lukt niet. Daardoor raken ze gefrustreerd en zijn ze snel uitgespeeld'', legt onderzoeker Marc Bracke uit.

Slechter leven

Beter werkt een lange speelketting waar varkens op kunnen wroeten. Nog beter zijn touw, een stuk zacht hout of een jutezak die door de varkens kapotgebeten kunnen worden. Het allerbeste is echter een laag stro in het hok, blijkt uit onderzoek. 

Quote

,,Dat wij mensen een bal leuk vinden om mee te spelen, wil niet zeggen dat een varken er ook wat mee kan

Marc Bracke, onderzoeker Wageningen Livestock Research

Die laatste opties zijn voor boeren echter niet praktisch: de mestput raakt verstopt en dus heeft de boer meer werk en hogere kosten. Daarom kiezen veel boeren voor een ketting met of zonder bal. ,,Dat accepteerde de overheid zonder bewijs dat het werkte'', zegt Anne Hilhorst van Wakker Dier: ,,Daardoor hebben miljoenen varkens een slechter leven gehad.''

Krulstaart

Varkens die weinig afleiding hebben, gaan in elkaars staarten bijten. Om dat te voorkomen wordt de krulstaart van de meeste varkens geamputeerd. Volgens Europese wetgeving is dat verboden. Vijf jaar geleden sloot de varkenssector een pact met de overheid en De Dierenbescherming om daar een einde aan te maken. Vervolgens werd een 'Werkgroep Krulstaart' opgericht.

In de praktijk is er sindsdien nog niks veranderd, concludeerde de Europese Commissie vorig jaar in een inspectierapport waarin Nederland een veeg uit de pan kreeg. Het couperen van varkensstaarten is nog altijd gebruikelijk. Zelfs bij varkens met één Beter Leven ster van De Dierenbescherming, al wordt de staart bij die dieren wel iets langer gelaten.

Quote

Zelfs een laag stro biedt geen garantie tegen staartbij­ten. Maar met afleidings­ma­te­ri­aal is nog veel welzijns­winst te halen

Marc Bracke, onderzoeker Wageningen

Om te stoppen met couperen is goed afleidingsmateriaal voor varkens essentieel, stelt Bracke. ,,Maar zelfs een laag stro biedt geen garantie tegen staartbijten. Ook factoren als het klimaat in de stal, goede voeding en de ruimte in de stal spelen daarbij een rol. Veel van die factoren hebben varkenshouders al goed voor elkaar, of ze kunnen er weinig aan veranderen. Maar voor afleidingsmateriaal ligt dat anders. Daar is nog veel welzijnswinst te halen.''

Volledig scherm
Een bal zoals die in varkenshokken hangt © Wakker Dier
  1. Nederlands bedrijfsleven financierde jarenlang klimaatscepticus
    Update

    Nederlands bedrijfsle­ven financier­de jarenlang klimaats­cep­ti­cus

    De Nederlandse klimaatscepticus Frits Böttcher, mede-oprichter van de Club van Rome, ontving tussen 1989 en 1998 meer dan een miljoen gulden van Shell en andere (Nederlandse) multinationals. Het doel: twijfel zaaien over klimaatverandering en de rol van de mens daarin. Dat schrijven onderzoeksplatform Follow the Money en de Volkskrant op basis van het nagelaten archief van de chemieprofessor die in 2008 overleed.