Volledig scherm
Betwist schilderij van Kandinsky in het Van Abbemuseum in Eindhoven © FotoMeulenhof

Weer rechtszaak over omstreden Kandinsky in Van Abbemuseum Eindhoven

EINDHOVEN/AMSTERDAM - Ondanks vermoedens dat het gaat om roofkunst laat het Van Abbemuseum een omstreden werk van de Russische schilder Wassily Kandinsky aan de muur hangen. Een nieuwe rechtszaak is het gevolg. 

De stichting Naleving Washington Principles spant de rechtszaak aan. Voorzitter Ephraïm Goldstoff heeft dat aangekondigd nadat het museum het verzoek om het kunstwerk niet langer te exposeren eind vorige week officieel naast zich neerlegde. 

Naziregime

Voor de stichting staat vast dat het schilderij in de Tweede Wereldoorlog als gevolg van het naziregime van eigenaar is veranderd. ,,Het gaat om roofkunst en hoort niet in een museum’’, zegt Goldstoff een toelichting. 

De Stichting Naleving Washington Principles spoort musea en overheidsinstanties aan om internationale afspraken over roofkunst na te komen. Het is voor het eerst in het korte bestaan dat er een rechtszaak wordt aangespannen, aldus de voorzitter. Het bestuur gaat op zoek naar een advocaat. 

Afwijzing

Twee weken geleden sommeerde de stichting het museum om het schilderij uit de vaste tentoonstelling te halen. Vorige week reageerde de museumdirectie met een afwijzing van het verzoek. 

,,Het schilderij blijft hangen’’, zegt een museumwoordvoerder desgevraagd. ,,We zien op dit moment geen aanleiding om het schilderij niet te tonen’’, voegt ze er in een schriftelijke verklaring aan toe. 

Kritiek

Het museum gaat deze maand nog wel de tekst aanpassen die nu nog naast het schilderij hangt. In de nieuwe tekst krijgt de museumbezoeker een uitgebreidere en actuele toelichting op de betwiste herkomstgeschiedenis van het kunstwerk. 

In de huidige toelichting bij het doek staat dat de Restitutiecommissie die in Nederland oordeelt over roofkunst heeft bepaald dat het kunstwerk in het bezit van de gemeente Eindhoven en in de collectie van het museum kan blijven. In de geactualiseerde tekst is daaraan toegevoegd dat de Joodse familie die teruggave eist nieuwe informatie heeft gevonden en dat in februari een nieuw verzoek om advies is ingediend bij de Restitutiecommissie.

Het museum zegt dat de recente ontwikkelingen de reden zijn geweest voor de aanpassing. Kritiek van de stichting op de achterhaalde tekst heeft geen rol gespeeld, bezweert de woordvoerder. 

De gemeente Eindhoven heeft het betwiste schilderij Blick auf Murnau mit Kirche sinds 1951 in het bezit. Toenmalig directeur Edy de Wilde van het Van Abbemuseum kocht het destijds van een handelaar waarvan bekend was dat hij roofkunst verkocht. De nazaten van het Joodse kunstverzamelaarsechtpaar Stern-Lippmann maken sinds 2015 officieel aanspraak op het doek. In 2018 diende daarom al eens een rechtszaak tegen de gemeente. 

In samenwerking met indebuurt Eindhoven