Volledig scherm
© Shutterstock

Amerikaanse wetenschappers pleiten voor kluis vol zeldzame bacteriën

Amerikaanse onderzoekers pleiten voor een met goede bacteriën gevulde kluis. Het zou nodig zijn om de gezondheid van de mensheid op lange termijn te kunnen waarborgen. Microbioloog Wilbert Bitter van de Vrije Universiteit en Amsterdam UMC ziet er het nut niet van in.

Doordat de diversiteit in bacteriën in het menselijk lichaam afneemt worden mensen vaker ziek, stellen de onderzoekers. Volgens de onderzoekers is de kluis daarom broodnodig. Bitter denkt hier anders over: ,,Het moet nog blijken dat we daardoor vaker ziek worden. We zijn een eenheid met onze bacteriën. Ze hebben zeker invloed op je gezondheid, maar je moet het niet te groot willen maken.''

Door de kluis zal het mogelijk zijn om in de toekomst ziektes te voorkomen, is het idee. 'Verloren' bacteriën kunnen dan opnieuw verspreid worden. Volgens Bitter weten we nog heel weinig over hoe micro-organismes uitsterven. ,,Of je er ziektes mee kan voorkomen, is ook te betwijfelen. Al werken feces-transplantaties wel goed bij chronische darmproblemen.''

Potentiële gevaren

Professor Microbiologie Maria Gloria Dominguez-Bello microbiologie is een van de Amerikaanse onderzoekers die pleit voor de kluis. Zij stelt dat we de diversiteit van micro-organismes moeten vastleggen voor dat het te laat is. ,,Dit is een noodzakelijke stap voor herstellen van de diversiteit en zou kunnen helpen de potentiële gevaren die een moderne samenleving met zich meedraagt te verminderen.''

Moeten we die diversiteit wel herstellen? Volgens Bitter komt de afname van diversiteit door twee dingen: ,,Een is het dieet wat over de hele wereld steeds algemener wordt en makkelijker verteerbaar is. Het tweede is een steeds schonere omgeving. Mensen komen steeds minder in aanraking met micro-organismen.''

Bitter vindt het goed dat er gewaarschuwd wordt tegen te veel hygiëne (laat kinderen lekker in de natuur spelen), maar de gezondheidsaspecten die de onderzoekers meewegen voor de komst van de kluis moeten een beetje worden afgezwakt. ,,Dit is een beetje gebouwd op de hype dat de darmflora heel veel bepaalt, maar wat is de oorzaak en wat is het gevolg? Ben je bijvoorbeeld obees vanwege slechte darmflora of heb je slechte darmflora, omdat je obees bent?''

'Oogsten'

Mensen die in steden wonen hebben minder soorten bacteriën dan bevolkingen die leven in afgelegen gebieden. Bitter: ,,In de stedelijke samenleving zal het dieet niet veel van elkaar verschillen. De lokale mensen komen veel meer met de omgeving in aanraking.''

Onderzoekers willen daarom de micro-organismes oogsten van mensen die op zulke plekken wonen. Zo kunnen vooral mensen in Latijns-Amerika en Afrika een bezoekje verwachten.

Wat dat oogsten dan precies is? Nou, heel simpel vertelt Bitter: ,,Dan moeten ze feces verzamelen. Ze moet het monster wel binnen een korte tijd veiligstellen. De helft van je darmflora kan niet goed tegen zuurstof, dus dat wordt er naast gaan staan.''

Volledig scherm
Cameraploegen staan buiten de Wereldzadenbank voor de grote openingsceremonie in 2008. © Reuters

Wereldzadenbank

Bitter ziet het nut van een kluis vol bacteriën niet in. ,,Ik heb heel veel van die grote studies gezien, maar de uitkomsten zijn bijna altijd teleurstellend. Iets gerichter bestuderen is beter. Die darmflora is wel interessant, maar om er kluizen van te maken. Ik zou er geen geld in steken.''

Het is niet de eerste keer dat wetenschappers pleiten voor een kluis. In 2008 werd namelijk de Wereldzadenbank geopend in Spitsbergen. In de kluis liggen plantzaden van voedselgewassen opgeslagen. Mocht zich een enorme ramp voordoen, dan liggen alle essentiële planten voor voedingsproductie veilig opgeslagen. Het gebouw is gebouwd om verschillende catastrofes te overleven. Dat vond Bitter overigens wel een goed idee.

Volledig scherm
Een inkijkje in de wereldzadenbank © ANP