Volledig scherm
Huisarts Sjef Boesten (68) gaat dood. Hij is jarenlang actief geweest voor de levenseinde kliniek. De heer Boesten wil over zijn laatste reis ook de regie in eigen handen houden. © Ed van Alem

Doodzieke huisarts verricht zijn laatste euthanasie, op zichzelf

De Langenboomse huisarts Sjef Boesten vervulde als arts verbonden aan de Stichting Levenseindekliniek menig euthanasiewens. Spoedig verricht de doodzieke Boesten zijn laatste euthanasie, op zichzelf.

Volledig scherm
© Ed van Alem

Euthanasie. Het hoort bij het leven van de 68-jarige Sjef Boesten. Alleen ging het altijd over de gewenste levensbeëindiging van anderen. Maar sinds de gepensioneerde huisarts op 28 oktober vorig jaar de diagnose slokdarmkanker kreeg, staat hij ineens aan de andere kant van de streep.  

,,Ik neem nog een glas wijn, breng een toost uit op mijn schitterende leven in het bijzijn van mijn naasten en vrienden en draai dan zelf het pompje open waardoor ik in een comateuze slaap terecht kom. De arts van de Levenseindekliniek  zal me dan enkele minuten later nog een spierverslapper toedienen, waardoor ik niet meer kan ademhalen en ik, binnen enkele minuten zal komen te overlijden en uit mijn lijden verlost zal zijn.''

Sjef Boesten kan er behoorlijk nuchter over praten. Gezeten in de tuin, achter zijn woning in het Brabantse Langenboom, waar vogels het hoogste woord hebben. 

Weer naar Napels

Quote

Ik neem nog een glas wijn, breng een toost uit op mijn schitteren­de leven in het bijzijn van mijn naasten en vrienden en draai dan zelf het pompje open

Sjef Boesten

,,Na mijn pensioen drie jaar geleden, ben ik met mijn vrouw op een tandem naar Napels gefietst. Want ze zeggen altijd: eerst Napels zien en dan als huisarts sterven, riep ik altijd tijdens de laatste jaren van mijn huisartsenleven. Nu het einde in zicht is, is hij weer naar Napels geweest. Nu met de hele familie. Bij wijze van afscheid. ,,Een schitterende week.''

,,Ik was met mijn vrouw aan het fietsen, van Madrid naar Lissabon, toen ik merkte dat ik het brood niet goed weg kon slikken. ,,Als je maar geen slokdarmkanker hebt'', zei mijn vrouw nog. ,,Terug van de fietstocht kreeg ik de diagnose. Geen beste dus.  Slokdarmkanker heeft een slechte prognose. Ik was in shock. Kanker hoort niet in mijn lijf. Bij niemand, maar al helemaal niet bij mij. Maar je wordt zo wel geconfronteerd met de onvermijdelijke dood.'' Door de chemo en de radiatie is de tumor geslonken, kan hij weer slikken en een glas wijn drinken. Op een laatste scan, eind maart, bleek dat de kanker was uitgezaaid naar lever en longen. Het aanleggen van een buismaag had geen zin meer.

Mooi afscheid

Boesten heeft altijd geroepen dat hij maar beter aan kanker zou overlijden. Hij legt uit: ,,Mijn vader viel om toen hij 53 jaar was. Ik heb geen afscheid kunnen nemen. Net als van mijn zus die overleed aan een longembolie. Drie jaar geleden is mijn moeder overleden. Volledig dement. Ze was bijna 90. Ook van haar heb ik geen goed afscheid kunnen nemen. Nu weet ik wat me te wachten staat. Ik wil niet dood neervallen of dement worden. Ik wil dat de mensen zich mij kunnen herinneren zoals ik was, als opa, vader, huisarts, fietsfanaat, vol levenslust, en als hobbyende tuinman. Ik wil niet in een bed komen te liggen, compleet afhankelijk van anderen. Ik wil met euthanasie overlijden. Met een mooi afscheid van iedereen. Maar wat is dan een goed afscheid?''

Wanneer dat moment komt, weet hij niet. Met het nemen van afscheid is hij al begonnen. ,,Afgelopen weekeinde zijn collega's nog op bezoek geweest en zondag een groot feest gegeven voor familie en vrienden. In levende lijve afscheid nemen is beter dan wanneer ik overleden ben.''

De touwtjes in handen

Quote

Ik was altijd de buiten­staan­der die even binnen mocht komen. Nu moet ik het zelf ondergaan

Sjef Boesten

Graag had hij de discussie nog meegemaakt die nu voorzichtig op gang komt: euthanasie bij een voltooid leven. Als het mooi is geweest. Als iemand alles heeft meegemaakt en wel klaar is met het leven. ,,Die discussie gaat aan mijn leven voorbij. Wordt de wet veranderd? Ik ben benieuwd welke arts dat dan gaat uitvoeren? Of is die nieuwe wet wel nodig? Kan het niet onder de huidige wet, valt het niet onder de noemer stapeling van ouderdomskwalen? Die man of vrouw lijdt toch niets voor niets aan het leven?''

Mensen die euthanasie willen, zijn volgens Boesten mensen die in hun leven gewend zijn geweest de touwtjes in handen te hebben. ,,Een op de zes of zeven mensen vraagt om euthanasie. Het zijn vaak mensen, met een sterk karakter, mensen die autonomie hoog in het vaandel hebben staan. Eigenwijze mensen, zoals ik.'' 

Vanbinnen doodziek

,,Ik was altijd de buitenstaander die even binnen mocht komen. Nu moet ik het zelf ondergaan. Ik ben nu nog het leidend voorwerp. Straks het lijdend voorwerp. Alles is geregeld. De tekst op de kaart, de muziek, de sprekers tot en met de borrel en het feest erna. Ik weet precies wat er gaat komen. Alleen de datum ontbreekt nog. Wanneer komt die? Hoeveel pijn kan ik hebben? Met de morfine gaat het nu nog, zie ik er nog uit zoals ik er altijd uit heb gezien. Maar vanbinnen voel ik me doodziek.

,,Ik zal het moment kiezen in overleg met mijn vrouw en met mijn kinderen. Wil ik de finale Ajax tegen Manchester United nog zien, of de verjaardag van een van de kinderen of kleinkinderen nog meemaken? Ik weet het niet. Terwijl ik altijd druk ben geweest, altijd vol plannen, is mijn agenda nu leeg. Weet ook niet weet hoe het moment van overlijden voelt. Ik kan niet terugkomen om dat te vertellen. Een lege  toekomst, wachten op het overlijden, als het lijden niet meer te dragen is...''