Volledig scherm
Hoger of lager? foto archief DEN HAAG Een thermostaat. Door de lage temperaturen neemt het gasverbruik toe. ANP XTRA LEX VAN LIESHOUT;Den Haag;Nederland © Lex van Lieshout ANP XTRA

Gasmuntje terug: proef met prepaid gas en licht voor wanbetalers

De aloude gaspenning keert terug. Energiebedrijven willen wanbetalers prepaid gas en licht laten kopen, zoals in de vorige eeuw decennialang met de meterkastmuntjes gebeurde. Zo hoeven ze klanten met betalingsachterstanden niet langer tegen torenhoge kosten af te sluiten.

Quote

Afsluiten is een ingrijpen­de gebeurte­nis, die we willen voorkomen

Koen de Lange, Stedin

In Rotterdam en Arnhem laten Greenchoice en Nuon sinds kort tientallen huishoudens met achterstanden als proef vooraf betalen. Netbeheerders Alliander en Stedin doen ook mee, net als de Energiebank Nederland. Bij succes hopen ze prepaid-energie snel overal in te voeren. 

Gezinnen die meedoen krijgen in de meterkast een apparaatje naast hun slimme meter. ,,Het werkt zoals een mobiele telefoonabonnement'', legt Koen de Lange van Stedin uit. ,,Mensen kunnen tegoed kopen en krijgen daarvoor gas en stroom.'' Als hun saldo bijna op is, ontvangen ze een mailtje of appje. ,,Als ze opwaarderen, hebben ze binnen enkele minuten weer stroom en gas.''

De bedrijven hopen dat vooraf betalen huishoudens met betaalachterstanden meer bewust van hun stroom- en gasverbruik maakt. Ook voorkomt het hoge incassokosten en oplopende schulden. 
Maar uiteraard zit er voor de energiebedrijven een forse portie eigenbelang in. 

Volledig scherm
Gas- en stroompenningen waren tot de jaren '50 en '60 van de vorige eeuw lang de gewoonste zaak van de wereld in Nederland. Idee was dat zo betalingsachterstanden werden voorkomen. © Catawiki

Miljoenen euro's

Jaarlijks worden in ons land 90.000 energiecontracten beëindigd wegens wanbetaling. Een maandenlang traject van herinneringsbrieven, aanmaningen en deurwaarders, dat miljoenen euro's kost.

Ondanks de prima draaiende economie daalt dat aantal nauwelijks. Uiteindelijk worden slechts 10.000 mensen per jaar daadwerkelijk afgesloten. ,,Afsluiten is een ingrijpende gebeurtenis, die de situatie van een gezin alleen maar verergert'', zegt De Lange van Stedin.

Quote

Momenteel mogen huishou­dens tussen oktober en april niet worden afgesloten

Marco Florijn

Greenchoice heeft hoge verwachtingen. ,,Een klant die meedoet meldde ons dat hij nu veel beter zicht heeft op zijn verbruik'', zegt woordvoerder Martin de Beer. 

Schuldhulpvereniging NVVK volgt de proef met interesse. ,,Wij juichen het toe als aanbieders nadenken over hoe zij klanten met schulden beter kunnen bejegenen en de incassokosten laag kunnen houden'', zegt voorzitter Marco Florijn. Wel heeft hij diverse vragen. ,,Momenteel mogen huishoudens tussen oktober en april - wanneer het koud kan zijn - niet worden afgesloten. Energiebedrijven moeten dat respecteren.'' Dat geldt des te meer als er kinderen in het spel zijn, vindt hij.

Stedin stelt dat schuldenaren bij vorst nooit worden afgesloten. Enige uitzondering is bij fraude, bijvoorbeeld als een klant een  wietplantage runt.

Volledig scherm
Wanbetalers die aan de proef meedoen, krijgen een apart apparaatje van hun netbeheerder in de meterkast. © rv Liander
Volledig scherm
Online valt het saldo op te waarderen en te monitoren. © rv Liander