Volledig scherm
© anp

'Vergoed huidcorrectie na maagverkleining'

Obesitaspatiënten die na een maagverkleining flink afvallen, moeten het laten weghalen van overtollige huid vergoed kunnen krijgen. Anders is de schaamte voor hun lichaam te groot, stellen medisch specialisten. Zij werken daarom aan soepeler regels.

Van de 10.000 Nederlanders die jaarlijks een maagverkleining ondergaan, wil 80 procent plastische chirurgie om het huidoverschot te verwijderen. Slechts een op de vijf krijgt dat vergoed. Specialisten en de Nederlandse Obesitas Vereniging (NOV) stellen minister Edith Schippers (VWS) voor de regels te verruimen. Ze willen onder meer, naar Brits voorbeeld, een  vragenlijst invoeren.

Verzekeraars krijgen zo een 'eerlijker en objectiever' beeld van de gevolgen voor de gezondheid en dagelijks functioneren. Nu beoordelen ze alleen op basis van foto's of sprake is van 'ernstige verminking'.

Duizenden patiënten krijgen hersteloperaties niet vergoed, terwijl ze wel kampen met smetplekken, huidinfecties, psychische klachten en seksuele problemen. Ze zijn ongelukkiger en lopen het risico op een terugval.

,,Psychisch lijden telt volgens de wet niet mee, terwijl daar wel sprake van is,'' zegt Nienke Cnossen van de NOV. ,,Patiënten durven niet intiem te zijn met hun partner, omdat de schaamte voor hun lichaam te groot is.''

Verminking
De huidige wet staat medisch noodzakelijke plastisch chirurgie alleen toe bij verminking of beperkte bewegingsvrijheid. Verzekeraars beoordelen de  mate van verminking na fors gewichtsverlies op basis van standaardfoto's.

De Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie (NVPC) noemt de huidige criteria onvolledig en niet transparant. Ze heeft samen met psychologen, diëtisten, artsen, verpleegkundigen en patiënten een nieuwe richtlijn opgesteld. ,,Voor veel patiënten lijkt het een loterij of de operatie vergoed wordt of niet,'' zegt Eva van der Beek, mede-auteur van de nieuwe richtlijn. ,,Er is nu geen objectieve indicatiestelling.''

Brancheorganisatie
Zorgverzekeraars Nederland staat open voor soepeler regels. Minister Schippers toonde zich eerder bereid plastische chirurgie uit de basisverzekering te vergoeden, zolang de operatie 'medisch noodzakelijk' is en niet 'cosmetisch'.

Bij de Pittsburgh Rating Scale (PRS) wordt aan de hand van standaardfoto's de mate van huidoverschot gemeten in 4 gradaties. Alleen in de ergste categorie wordt plastische chirurgie vergoed. Volgens artsen en patiënten wordt alleen gekeken naar de hoeveelheid huidoverschot, maar niet naar fysieke en psychische beperkingen.,,Het is geen rekenformule en erg subjectief. Het verschilt hoe verzekeraars een aanvraag beoordelen,'' zegt Nienke Cnossen van de Nederlandse Obesitas Vereniging.

,,De PRS is nooit ontwikkeld om te bepalen of de mate van huidoverschot ernstig genoeg is om voor vergoeding in aanmerking te komen, maar het is het enige wat verzekeraars in handen hebben,'' zegt Eva  van der Beek, die promotieonderzoek deed naar deze problematiek. Ze vergelijkt de situatie van ex-obesitaspatiënten met die van borstkankerpatiënten.

Massaal afvallen
Vrouwen die na een borstamputatie een borstreconstructie willen, krijgen die ingreep wel vergoed. ,,Dat gebeurt eigenlijk om psychologische en cosmetische redenen. Vrouwen willen graag weer borsten hebben. Daar wordt het wel goedgekeurd. Een amputatie wordt gezien als verminking, maar de gevolgen van massaal afvallen niet.''

Uit haar onderzoek blijkt dat contourherstellende operaties belangrijk zijn voor de kwaliteit van leven. Patiënten die overtollige huid lieten verwijderen, zijn gelukkiger dan patiënten die het niet vergoed krijgen. ,,Mijn onderzoek wijst uit dat kwaliteit van leven ook op de lange termijn verbeterd is.''

Kans
Dat betekent niet dat iedere patiënt na een maagverkleining op medische gronden ook in aanmerking komt voor plastische chirurgie, zegt Van der Beek. Patiënten moeten succesvol zijn afgevallen, minstens een jaar een stabiel gewicht hebben en goed eetpatroon hebben. ,,Het doel van een maagverkleining is tweeledig: gewichtsverlies en verbetering van kwaliteit van leven. Als je die lijn doorzet, valt er voor te pleiten om een zorgvuldig geselecteerde groep patiënten een contourherstellende operatie aan te bieden. Met de nieuwe richtlijn zullen meer patiënten daar kans op maken.''

De NVPC en Obesitas Vereniging ziet wel dat de voorlichting tekortschiet. Patiënten worden voor de maagverkleining onvoldoende geïnformeerd  over het vervolgtraject en de beperkte mogelijkheden voor hersteloperaties. Cnossen: ,,Artsen moet een realistisch beeld schetsen van de gevolgen. Bij een goede voorbereiding en nazorg hoort ook de mogelijkheid van plastische chirurgie.''