Volledig scherm
Het nieuwe kunstgrasveld van ADO Den Haag. © anp

Bewezen: groter thuisvoordeel op kunstgras

Ploegen die hun duels in eigen stadion op kunstgras spelen, hebben een groter thuisvoordeel dan clubs die op natuurgras spelen. AD Sportwereld legde de voorbije seizoenen achter elkaar en kwam tot de conclusie dat kunstgras extra punten oplevert.

Volledig scherm
© AD
Volledig scherm
© AD

Met kunstgras is het net als met Zwarte Pieten: iedereen heeft er een mening over. De voetbalwereld is verdeeld in voor- en tegenstanders. Volgens de voorstanders is het net echt gras, maar dan zonder al dat onderhoud. Volgens tegenstanders is nepgras Satan in een paar sprieten en competitievervalsing van de ergste soort. Voetballen op kunstgras zou heel anders zijn dan op echt gras. Het voelt anders, het ruikt anders, het stuitert anders. En ploegen die vaker op kunstmatig gras spelen kunnen daar beter mee omgaan.

Er is maar één manier om na te gaan of dat waar is: meten. Daarom hebben we de resultaten van de afgelopen negen eredivisieseizoenen (vanaf het moment dat Heracles als eerste club in de eredivisie op kunstgras speelde) erbij gepakt: in die jaren werkten vijf verschillende clubs in de twee hoogste divisies (Heracles, Volendam, Excelsior, FC Zwolle en Cambuur) hun thuiswedstrijden af op een dergelijke ondergrond. We hebben de resultaten in thuiswedstrijden van kunstgrasclubs afgezet tegen de resultaten van de gemiddelde eredivisieclub.

Conclusie: clubs met kunstgras scoren thuis inderdaad beter.

Naar nu blijkt haalt een gemiddelde club in de eredivisie in de afgelopen seizoenen 61,7 procent van het totale puntenaantal uit thuiswedstrijden. Bij kunstgrasclubs is dat aanmerkelijk méér: 69,0 procent. In de grafiek is te zien dat het verschil in het voordeel van kunstgrasclubs soms zelfs opliep tot meer dan 25 procent (in 2010/2011). Opmerkelijk is dat de trend de laatste jaren enigszins lijkt te keren. Een verklaring daarvoor zou kunnen zijn dat steeds meer spelers gewend raken aan voetbal op die nieuwe ondergrond.Er speelden de afgelopen negen seizoenen maar weinig eredivisieclubs op namaakgras. Daarom hebben we de resultaten van de eerste divisie er ook bij genomen, waar veel meer clubs op 'plastic' spelen.

En uit de laatste elf seizoenen (vanaf het moment dat Cambuur en Heracles als eersten op kunstgras begonnen te voetballen) blijkt dat hetzelfde beeld ontstaat als in de eredivisie: clubs met een kunstmat halen 1,5 procent meer punten uit thuisduels dan de gemiddelde eerstedivisieclub. Dat is een relatief lage score, maar hier geldt meer dan ooit de factor gewenning, omdat er vaker kunstgrasduels zijn in de divisie.

Kunstgrasclubs hebben dus extra thuisvoordeel. Daartegenover staat een uitnadeel, maar dat is een stuk kleiner omdat kunstgrasspelers veel regelmatiger met een echte grasmat geconfronteerd worden dan spelers die thuiswedstrijden spelen op echt gras en zich een handvol keer per jaar moeten aanpassen.Maar is dat kunstgrasvoordeel dan ook competitievervalsing? Manager competitiezaken Gijs de Jong van de KNVB vindt van niet. 'De regels zijn helder aan het begin van het seizoen: het mag volgens de FIFA-regels. Pas als de regels tijdens het seizoen zouden worden omgegooid zou het competitievervalsing zijn, dat is niet het geval. De clubs die overstappen doen dat niet om extra punten te pakken, maar vanwege financiële en economische redenen.

'Ik geloof niet dat er in Nederland clubs zijn die een kunstgrasveld aanleggen om in de eredivisie te blijven. Verder houden we ons er niet te veel mee bezig. Het is er nu eenmaal, en het mag. Dus wat zouden we eraan moeten doen? Punten in mindering brengen voor clubs die op kunstgras spelen? Lijkt me nogal belachelijk.'

En toch. Stel dat je als club probeert een beetje meer punten uit het budget te peuren, dan is zo'n kunstgrasveld helemaal zo'n slecht idee niet. Want een nieuwe spits of een nieuwe trainer is geen garantie voor structureel meer punten. Een plastic veld wel.