Volledig scherm
© AD/Martijn Beekman

Lijsttrekkers strooien met boeken: wie schrijft de bestseller?

Het lijkt wel politieke boekenweek: de ene lijsttrekker na de andere heeft zijn gedachten aan het papier toevertrouwd. Maar verkopen ze ook een beetje? Dat verschilt nogal.

Het boek had eigenlijk al een jaar eerder klaar moeten zijn. Maar nu het af is, 'ligt er een politiek boek van formaat', jubelt uitgever Mai Spijkers van Prometheus over Sybrand Buma's geesteskind Tegen het cynisme. De locatie van de presentatie is zorgvuldig gekozen: de galerie van Hoogsteder & Hoogsteder aan de Haagse Lange Vijverberg kijkt uit op het torentje, het vertrek waarop de CDA-leider aast.

Buma is niet de enige die met de verkiezingen in zicht achter het toetsenbord is gekropen. Gert-Jan Segers van de ChristenUnie trapte eind september af. Deze week is het politieke boekenbal in volle gang: afgelopen maandag lanceerde GroenLinkser Jesse Klaver zijn tweede (!) in veertien maanden, woensdag was Buma aan de beurt en volgende week volgt SGP'er Kees van der Staaij.

Schoencadeautje
De timing - vlak voor Sinterklaas en kerst - is niet toevallig: uitgevers hopen dat mensen zullen kiezen voor een Klaver in de schoen of een Buma onder de boom. Maar verkopen schrijvende politici wel? Volgens Spijkers is er zeker een markt voor. ,,Al is het conjunctuurgevoelig: ben je in de mode of niet?''

Spijkers had in 2006 met PvdA-lijsttrekker Wouter Bos een heuse bestseller te pakken. ,,Van 'Dit land kan zoveel beter' hebben we er 60.000 verkocht.'' Alexander Pechtolds 'Henk, Ingrid en Alexander' deed het met '5.000 tot 6.000' exemplaren een stuk minder. Al kan het altijd slechter: van Buma's vorige boek 'Samen kunnen we meer' wist uitgeverij Conserve er maar 511 te slijten.

Scheutig
Van de huidige generatie partijleiders trekken Klaver en SP-voorman Emile Roemer de meeste lezers: van hun boeken 'De mythe van het economisme' en 'Het kan wel' - beide uit 2015 - gingen er volgens hun uitgevers 10.000 over de toonbank. Niet alle uitgevers zijn echter scheutig met getallen. De Amerikaanse boekverkoper Regnery 'doet nooit mededelingen' over verkoopcijfers, dus ook niet over 'Marked for death' van Geert Wilders (2012). En uitgeverij Aspekt weigert in eerste instantie te zeggen hoeveel exemplaren van Roemers 'Tot hier - en nu verder' er zijn verkocht. ,,Dat waarderen auteurs niet'', stelt een zegsman. Bovendien zouden uitgevers vaak geflatteerde cijfers geven. Later meldt Aspekt dat de aantallen niet meer te achterhalen zijn.

Commercieel succes is echter niet de enige afweging. Chris ten Kate, directeur van Van Gennep Boeken, noemt het 'een goede zaak' dat politici in boekvorm verantwoording afleggen. ,,Dat is een democratische plicht en dient een politiek doel. In een boek kunnen ze meer de diepte in dan bij bijvoorbeeld tijdens een talkshow'', zegt Roemers nieuwe uitgever.

Opdrogen
De politieke boekenstroom dreigt na volgende week op te drogen, al twijfelt een aantal (kandidaat-)lijsttrekkers nog. Een politiek assistent haalt nog maar eens een advies van wijlen bestsellerauteur Pim Fortuyn uit de kast: ,,Veel politici zouden er baat bij hebben als ze eerst eens een boek zouden lézen.''