Volledig scherm
© EPA

Middellandse Zee gaat op slot

Europa gaat op de Middellandse Zee mensensmokkelaars veel actiever de voet dwarszetten, vluchtelingen voor verdrinking behoeden en wapens voor IS ­onderscheppen.

Volledig scherm
© AFP

Een forse uitbreiding van de EU-marineoperatie Sophia, gisteren goedgekeurd door de ministers van Buitenlandse Zaken, is het Europese antwoord op de nu al meer dan 2800 doden dit jaar in de Middellandse Zee. Dat zijn er ruim duizend meer dan in de eerste helft van 2015. De sterfte in de Egeïsche Zee is na het sluiten van de Balkanroute en het asielakkoord met Turkije sterk verminderd, de slachtoffers vallen nu weer bij bosjes op de veel langere 'zomerroute' van Libië naar Italië.

,,We moeten optreden, zowel tegen de mensensmokkelaars die de ellende van vluchtelingen uitbuiten, als tegen de wapensmokkel die de moslimterreur de wind in de zeilen geeft", aldus de Franse buitenlandminister Jean-Marc Ayrault. ,,De situatie van migranten in Libië is dramatisch", aldus ook zijn Nederlandse collega Bert Koenders. ,,Nederland werkt nauw samen met internationale organisaties in Libië om te kijken hoe de situatie kan worden verbeterd." 

Verlenging

Concreet besloten de 28 lidstaten gisteren om hun operatie Sophia met één jaar te verlengen, tot 27 juli 2017. Ook gaat Europa de Libische kustwacht en marine trainen, zodat die straks zelf kunnen optreden tegen mensensmokkelaars. Maar het belangrijkste werk op korte termijn moet komen van het uitgebreide Sophia zelf: door nauwe samenwerking met de Navo, die Europa nu al ondersteunt in de Egeïsche Zee, en door gebruik te maken van haar inlichtingendiensten, moet de EU straks in staat zijn effectief op te treden tegen zowel wapen- als mensensmokkel. 

Met zijn vijf fregatten, ondersteund door vier verkenningsvliegtuigen en drie helikopters, kon Europa vorig jaar al zo'n 16.000 migranten uit zee opvissen en zeventig smokkelaars aanhouden. Ingewijden verwachten dat de marinevloot nu met nog zeker drie schepen, waaronder één opleidingsschip, wordt uitgebreid. Koenders zei dat Nederland 'onderzoekt of het mogelijk is bij te dragen'.

Ereschuld

Met de ontplooiing van zijn marinemissie lost Europa een oude ereschuld in, omdat het Libië vijf jaar geleden na het verdrijven van Muammar Khaddafi aan zijn lot overliet. Dat was het begin van een jarenlange chaos die nu mogelijk met de komst van een nieuwe eenheidsregering van premier Serraj kan worden beëindigd.