Volledig scherm
De 21-jarige Noortje van Lith uit Roosendaal schreef een persoonlijke brief aan premier Rutte © ANP/Privéfoto/Beeldbewerking AD

Omstreden plan voor lage lonen arbeidsgehandicapten van de baan

Het kabinet trekt het omstreden plan in waardoor werkgevers de mogelijkheid zouden krijgen om arbeidsgehandicapten onder het minimumloon te betalen. Het plan is te complex om uit te voeren en gaat daarom van tafel, aldus Haagse bronnen. De Roosendaalse Noortje van Lith, die een open brief aan premier Rutte schreef, is dolblij met het nieuws: ,,Dit betekent dat ik en andere mensen met een beperking niet meer als tweederangs burgers worden gezien."

Afgelopen zomer is gebleken dat het niet mogelijk is een stelsel op te tuigen dat helder en begrijpelijk is, melden ingewijden. Arbeidsgehandicapten zouden te maken krijgen met een enorm woud aan regels, waardoor zij in financiële problemen zouden kunnen komen. Ook meer verantwoordelijkheid neerleggen bij gemeenten bleek onvoldoende soelaas te bieden.

Het plan kwam onder vuur te liggen, nadat onder andere de gehandicapte Noortje van Lith uit Roosendaal een open brief schreef aan premier Mark Rutte. ,,Minimumloon is minimumloon, dat geldt voor iedereen. Ook voor mensen met een arbeidsbeperking’’, schreef ze. Ze reageert opgetogen. ,,Ik heb het nèt gehoord. Ik kreeg een push-melding op mijn telefoon en dacht: YES! Mijn strijd is niet voor niets geweest", vertelt Noortje.

Productieve uren

In de huidige situatie krijgen bedrijven die hen in dienst nemen een subsidie van de gemeente. De gehandicapte werknemer krijgt dan net als andere collega's het cao-loon uitbetaald. Het kabinet wilde dat veranderen zodat een werkgever alleen nog maar de productieve uren uit hoefde te betalen aan een arbeidsgehandicapte. Die moest dan zelf bij de gemeente een aanvullende uitkering aanvragen. Op die manier zou het voor werkgevers aantrekkelijker worden iemand in dienst te nemen.

Het plan stuitte direct op grote kritiek. Het leverde arbeidsgehandicapten een hoop extra papieren rompslomp op. Ook zouden sommige groepen er op achteruit gaan. Wie bijvoorbeeld samenwoont met een verdienende partner, heeft geen recht op een aanvullende uitkering meer en wordt onder het minimumloon betaald. Ook zou de mogelijkheid verdwijnen om aanvullend pensioen op te bouwen. Daar kwam nog eens bij dat het Centraal Planbureau dit voorjaar stelde dat het plan niet tot extra banen leidt.

Verantwoordelijk staatssecretaris Tamara van Ark (Socaile Zaken) zegde na alle kritiek toe te kijken of ze het plan zó kon aanpassen, dat arbeidsgehandicapten er zo min mogelijk last van zouden hebben. Ze komt nu tot de conclusie dat er geen alternatief systeem te bedenken is dat niet heel veel bureaucratie met zich meebrengt.

Kopschuwe werkgevers

De vier regeringspartijen VVD, CDA, D66 en CU wilden af van de huidige regeling omdat er nog te veel gehandicapten zonder werk thuis zitten. Met één eenvoudig systeem van zogeheten loondispensatie, dat al in gebruik is voor jonggehandicapten met een Wajong-uitkering, zouden kopschuwe werkgevers verleid moeten worden meer gehandicapten in dienst te nemen zonder al te veel rompslomp.

Van Ark komt naar verluidt nu met een actieplan om het systeem met loonkostensubsidie te verbeteren. De geschrapte loondispensatie moest een besparing opleveren van 500 miljoen, die helemaal bestemd zou worden voor het creëren van nieuwe beschutte werkplekken voor mensen die niet bij een regulier bedrijf terecht kunnen. Dat plan gaat nu evenmin door.