Volledig scherm
© anp

Ook wie chronisch levensmoe is krijgt straks hulp bij zelfdoding

De euthanasiewetgeving wordt versoepeld. Ook mensen die niet doodziek zijn, mogen van het kabinet straks op een zelfgekozen tijdstip uit het leven stappen. Iedere volwassene op leeftijd die weloverwogen vindt dat zijn leven voltooid is, moet 'onder strikte en zorgvuldige criteria' in staat worden gesteld om te overlijden.

Quote

Niet bij iedereen zal het voorkomen van uitzicht­loos en ondraag­lijk lijden aan het leven zelf mogelijk zijn

Minister Schippers en Van der Steur

Dat staat in een brief van het kabinet, die gisteravond naar de Tweede ­Kamer is gestuurd. Nu moet er nog sprake zijn van 'uitzichtloos en ondraaglijk lijden met een medische grondslag'.  Daardoor blijft een groep van vooral ouderen rondlopen met een actieve doodswens. Zij vinden dat hun leven geen zin meer heeft. 

,,Niet bij iedereen zal het voorkomen van uitzichtloos en ondraaglijk lijden aan het leven zelf mogelijk zijn", stellen minister Van der Steur (Justitie) en zijn collega Schippers (Volksgezondheid) vast. ,,Hun vraag om hulp bij zelfdoding is hun recht op autonomie."  Voor deze groep gaat het kabinet 'in overleg met partijen' een nieuwe wet uitwerken, waarin de definitieve stap wordt geregeld.

Opmerkelijk
Dit besluit van het kabinet-Rutte II is opmerkelijk, omdat begin dit jaar een commissie onder voorzitterschap van socioloog Paul Schnabel nog voorstelde om niets te veranderen. Volgens deze commissie biedt de huidige wet genoeg ruimte voor euthanasie bij 'het merendeel' van de mensen die hun leven voltooid vinden. Ook de invoering van een zelfmoordpil zagen de wetenschappers destijds niet zitten, omdat zo'n middel in verkeerde handen kan komen.

Quote

De wens van een kleine groep kan tot druk leiden bij anderen die zich wellicht teveel voelen voor onze samenle­ving

Emile Roemer (SP)

Zelfmoordpil
Het kabinet spreekt nu niet over de introductie van een zelfmoordpil. De euthanasie bij een voltooid ­leven wordt aan strenge regels gebonden. Zo zal een stervenshulpverlener meerdere gesprekken voeren. Daarna volgt een bezinningsperiode. Ook volgt er nog een onderzoek naar alternatieven en een tweede beoordeling door een onafhankelijk expert. Pas als aan alle voorwaarden is voldaan, kunnen de benodigde middelen via de apotheker of artsen beschikbaar worden gesteld. 

Het kabinetsplan kan rekenen op een Kamermeerderheid. Regeringspartij PvdA vindt het goed dat er een extra wet komt om deze vorm van euthanasie te regelen. ,,Het maakt echt verschil om als arts een doodzieke te helpen die ondraaglijk lijdt, of om medewerking te verlenen aan de dood van iemand die het leven voltooid acht."

Ook de VVD is akkoord met uitbreiding van de wetgeving. Het CDA en de kleine christelijke partijen zijn tegen. Het voorstel om mensen die hun leven voltooid achten te kunnen helpen bij zelfdoding krijgt ook niet de steun van de SP. Emile Roemer: ,,De wens van een kleine groep kan tot druk leiden bij anderen die zich wellicht teveel voelen voor onze samenleving. Dat mag niet gebeuren."

Roemer roept het kabinet op om de prioriteiten te verleggen: ,,We moeten zorgen dat ouderen een waardige en goed verzorgde oude dag kunnen genieten. Een samenleving waarin ze een plek hebben en met uitmuntende zorg als die nodig is. Helaas heeft dit kabinet het tegenovergestelde gedaan, ze bezuinigde fors dat heeft tot extreem verschraalde zorg geleid. Ik krijg te vaak van ouderen te horen dat ze zich teveel voelen, dat moet echt worden weggenomen."

Quote

Ben blij verrast dat het kabinet nu ook met een voorstel komt om een waardig levensein­de voor mensen met een voltooid leven te verankeren in de wet

Pia Dijkstra, D66

Debat
D66 werkte zelf al aan een vergelijkbaar plan. Kamerlid Pia Dijkstra: ,,Ik ben blij verrast dat het kabinet nu ook met een voorstel komt om een waardig levenseinde voor mensen met een voltooid leven te verankeren in de wet. Ik hoop dat we nu een goed maatschappelijk debat hebben, want te lang heeft de politiek weggekeken van de wens om zelfbeschikking van ouderen die hun leven voltooid achten. Hoe moeilijk en gevoelig deze kwestie ook is, laten we van beide zijden op een open en respectvolle wijze praten over een oplossing."

Quote

Ik vind het huivering­wek­kend dat het kabinet een systeem voor hulp bij zelfdoding wil gaan optuigen voor mensen die hun leven voltooid achten

Gert-Jan Segers, ChristenUnie

ChristenUnie
ChristenUnie fractievoorzitter Gert-Jan Segers zegt: ,,Ik vind het huiveringwekkend dat het kabinet een systeem voor hulp bij zelfdoding wil gaan optuigen voor mensen die hun leven voltooid achten. Dit voorstel gaat uit van de mythe dat dit een puur individuele keus is, terwijl dit ook altijd familieleden, de omgeving, zorgverleners en uiteindelijk ook de samenleving raakt."  

Het CDA meldt nog het 'zeer onzorgvuldig' te vinden dat het kabinet het breed gedragen advies van de commissie Schnabel naast zich neerlegt. ,,Het CDA is tegen een verruiming van de euthanasiewet bij voltooid leven."

NVVE blij verrast
De NVVE, de Nederlandse Vereniging voor Vrijwillig Levenseinde, heeft jarenlang gelobbyd voor een versoepeling van de euthanasiewetgeving. Directeur Robert Schurink is blij verrast: ,,Het kabinet bevestigt wat wij al jaren roepen: geef mensen de regie over hun eigen leven." De NVVE kent talloze voorbeelden van ouderen die tevergeefs bij de dokter aanklopten met een euthanasieverklaring.

,,Ze kregen te horen: u bent gewoon oud. Er is onvoldoende sprake van ondraaglijk medisch lijden of een opstapeling van ouderdomsklachten. Deze mensen stonden in de kou en werden gedwongen tot drastische maatregelen als zelfdoding of stoppen met eten en drinken, wanneer zij niet verder wilden met hun leven. Zij redeneerden: als de maatschappij geen oplossing biedt, doen we het zelf wel."