Volledig scherm
Les Nederlands bij een inburgeringscursus. In het regeerakkoord staat dat nieuwkomers hun verblijfsvergunning kwijtraken als zij geen Nederlands leren. In de praktijk blijkt dat niet het geval. © anp

Wegsturen weigeraars van inburgering lukt niet

UpdateHet dreigement dat nieuwkomers moeten inburgeren of vertrekken, blijkt in de praktijk een wassen neus. Geen enkele weigerachtige inburgeraar is tot nu toe zijn verblijfsvergunning kwijtgeraakt, blijkt uit navraag van deze krant.

Ook is er nog geen procedure gestart om een verblijfsvergunning in te trekken. Dat is opmerkelijk omdat vorige maand bleek dat het helemaal niet goed gaat met de inburgering. Van de nieuwkomers die verplicht zijn om in te burgeren, is de helft nog niet geslaagd voor het examen.

VVD en PvdA hebben in het regeerakkoord afgesproken dat nieuwkomers hun verblijfsvergunning kwijtraken als zij geen Nederlands leren. De VVD wil dat deze regel streng wordt toegepast, maar voor de PvdA heeft dat geen prioriteit. CDA-Kamerlid Pieter Heerma noemt het 'brisant' dat er geen verblijfsvergunningen zijn ingetrokken. ,,Er moet een stok achter de deur zijn.''

Wel boetes
Minister Asscher schreef onlangs aan de Tweede Kamer dat verwijtbaar niet-inburgeren 'in principe altijd consequenties voor het verblijfsrecht' heeft, tenzij internationale regels dat in de weg staan. Dat blijkt nagenoeg altijd het geval. Asielzoekers die mogen blijven, kunnen hun vergunning bijvoorbeeld niet kwijtraken.

Het ministerie van Veiligheid en Justitie kan desgevraagd niet zeggen in welke gevallen nieuwkomers wel hun verblijfsvergunning kwijt kunnen raken. ,,Het gaat altijd om een individuele beoordeling,'' laat een woordvoerder weten. Er worden wel boetes uitgedeeld aan inburgeringsplichtigen die de taal niet leren. Deze kunnen oplopen tot 1250 euro. 

Quote

Heel veel mensen willen de taal leren, maar ze moeten alles zelf uitzoeken. Dat werkt niet

Sadet Karabulut, SP

Prioriteit
Regeringspartij PvdA geeft geen prioriteit aan het intrekken van verblijfsvergunningen van weigerachtige inburgeraars. ,,De inburgeringswet is karig. Laat minister Asscher zijn energie vooral steken in een kwalitatief goede inburgering, want dat gaat nog steeds niet goed,'' zegt Kamerlid Ahmed Marcouch. ,,Ik spreek nooit iemand die zegt: ik wil de taal niet leren. Ik kom wel mensen tegen die het moeilijk vinden, vanwege een verstandelijke beperking of laaggeletterdheid.''

Dat zegt ook SP-Kamerlid Sadet Karabulut. ,,Heel veel mensen willen de taal leren, maar ze moeten alles zelf uitzoeken. Dat werkt niet.''

Het CDA vindt dat de verblijfsvergunning intrekken een ultieme sanctie moet blijven voor weigeraars. Kamerlid Heerma: ,,Soms is de helpende hand nodig, soms drang. Uiteindelijk moet er een stok achter de deur zijn.'' Regeringspartij VVD gaat ervan uit dat Asscher waar mogelijk gaat handhaven.

Analfabeet
Er worden wel boetes uitgedeeld aan inburgeringsplichtigen die de taal niet leren, maximaal 1250 euro. Inmiddels zijn er 58 boetes uitgeschreven en nog eens 419 nieuwkomers hebben een vooraankondiging gehad. Voor 82 mensen is coulance, vanwege bijvoorbeeld medische redenen of omdat ze analfabeet zijn. Tot nu toe hebben 556 nieuwkomers hun inburgeringsexamen niet gehaald binnen de vereiste 3 jaar.

Emeritus hoogleraar migratie- en integratiestudies Han Entzinger, grondlegger van de verplichte inburgering in Nederland, oordeelde eind 2013 dat de strengere wetgeving haar doel voorbij is geschoten. In plaats van integratie te bevorderen is inburgering een instrument geworden om immigratie af te remmen en assimilatie af te dwingen, meent hij. ,,Veel vragen van de inburgeringstoets zijn te gedetailleerd en te normatief. Van inburgeraars wordt parate kennis vereist die de meeste Nederlanders niet hebben,'' zei hij bij zijn afscheid.