Volledig scherm
Cees Pot is battlefuildtourguide en staat hier op een van restanten van een van bunkers uit WOI tussen De Diepen in Milsbeek en boscafé Merlijn. © Theo Peeters

Sommige loopgraven bij Groesbeek stammen uit WOI

GROESBEEK - 'Iedereen denkt dat het om loopgraven uit de Tweede Wereldoorlog gaat, maar ze zijn toch echt gegraven ten tijde van de Eerste Wereldoorlog. Gegraven door militairen, want het was een geheim project.’  

Het is morgen precies 100 jaar geleden dat er, op  11 november 1918, officieel een eind kwam aan de Eerste Wereldoorlog. In een bos bij het Franse stadje Compiègne, ongeveer tachtig kilometer ten noorden van Parijs, werd die dag de wapenstilstand, de Armistice, gesloten. De wapens zwegen vanaf 11.00 uur.

In het bos tussen Milsbeek (pannenkoekenrestaurant De Diepen) en Groesbeek (boscafé Merlijn) ligt, aldus Cees Pot (vrijwilliger bij het Nationaal Bevrijdingsmuseum 1944-1945) een onverwacht reliek van deze strijd, die toch voornamelijk in België werd uitgevochten. Het betreft een deel van een loopgravenlinie die tijdens de Eerste Wereldoorlog gegraven werd. Op Duits gebied, min of meer parallel aan de (verdwenen) grens. Het gebied daar is trouwens vergeven van de loopgraven: de meeste werden voor en tijdens WOII aangelegd. 

Maar deze dus tijdens de Eerste Wereldoorlog?

Cees Pot: ,,Ja. Nederland was neutraal in die tijd, maar Duitsland was bevreesd voor een aanval via Nederland. Dat de Britten via Nederland zouden proberen Duitsland aan te vallen. Ze hebben toen wat ze als zwakke plekken zagen van een verdediging voorzien."

,,Hier langs de grens zijn toen over een afstand van 16 kilometer loopgraven aangelegd met daarbij 56 betonnen bunkers. Die werden opgebouwd van zeg maar 'duplo-betonblokken'.  In 1922 zijn die bunkers weer ontmanteld: van vier stuks zijn nog restanten te zien.‘’

Butternacht

Ook in Elten is dat gebeurd. Die linie is na de grenscorrectie op 1 augustus 1963 (de zogenoemde Butternacht)  gedeeltelijk op Nederlands grondgebied komen te liggen. Deze loopgraven zijn - bij wijze van toeristische attractie - een stukje 'gerestaureerd'. Van houten bekleding en loopplanken voorzien. Net zoals dat in België (onder meer rond Ieper) is gebeurd.

,,De grens hier bij Groesbeek ligt in een hoek", zegt Cees Pot. ,,Die kon je dus van twee kanten benaderen.  Dat is de reden dat hier loopgraven zijn aangelegd". 

Cees Pot komt uit Nijmegen maar woont alweer jaren in Kleef. Daar sprak hij een archeoloog van het Landschafts Verband Rheinland (LVR) van de afdeling 'Bodendenkmäler' (bodemmonumenten). Hij maakt scans van hoogteverschillen in het landschap en zo. ,,Die vertelde me over deze loopgraven", zegt Cees Pot.

Cees Pot verzorgt namens het Bevrijdingsmuseum onder meer Battlefieldtours in de Duitse grensregio waarin hij de slagvelden tussen Groesbeek en Wesel bezoekt. Dan worden ook de loopgraven uit WOI (waarschijnlijk ook gebruikt tijdens WOII) aangedaan. ,,Ik had een keer iemand uit Groesbeek in het gezelschap die altijd met zijn vader door het 'wald gestreupt' had.  Cees, dat ik van jou moet horen dat dit hier is', zei de man. Als ik de mensen op de loopgraven en de schuttersputjes heb gewezen in het Reichswald, kijken ze ineens heel anders naar de bodem in het bos en zien ze die grote en kleine hoogteverschillen.‘’

Quote

Ze kijken dan ineens heel anders naar de bodem in het bos

Cees Pot, Battlefuildtourguide van het Bevrijdingsmuseum
Algemeen Dagblad gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement

In samenwerking met indebuurt Nijmegen