‘Houd flinke afstand bij het joggen want hoestdruppels blijven achter in lucht’

Wandelen, fietsen of joggen zijn populaire activiteiten om de dag door te komen in tijden van corona. Maar tijdens deze tochtjes kan je beter méér dan 1,5 meter afstand van andere sporters houden. Dat blijkt uit onderzoek van de universiteiten van Leuven en Eindhoven. 

Wie tijdens het bewegen ademt, hoest of niest, creëert namelijk een wolk van druppels achter zich die verder reikt dan 1,5 meter. Dit blijkt uit onderzoek van de Belgische hoogleraar Bert Blocken, gespecialiseerd in sportaerodynamica.

1,5 meter afstand is effectief bij stilstaan

Quote

Wielren­ners maken graag gebruik van slipstream bij een ontsnap­ping. Nu is het beter die lucht­stroom te vermijden

Bert Blocken, hoogleraar

De afstandsregel van 1,5 meter is ‘heel effectief’ voor mensen die binnen of buiten stilstaan. Maar wie gaat wandelen, fietsen of joggen, kan beter iets voorzichtiger zijn. ,,Als iemand tijdens het joggen uitademt of hoest, dan blijven die druppeltjes achter in de lucht. De persoon die net achter jou rent – in de zogenoemde slipstream – loopt dan door die wolk van druppels heen”, zegt Blocken.

,,Een slipstream is de zone die vlak achter een persoon ontstaat wanneer die bijvoorbeeld loopt of fietst, en die de lucht als het ware een beetje meetrekt”, legt de hoogleraar uit. 

,,Wielrenners maken er graag gebruik van tijdens een ontsnapping, want dan hoeven zij zich veel minder in te spannen. Maar ook iemand die wandelt of loopt, heeft zo’n slipstream. We zagen dat hoe die zone zich ook vormt, er druppeltjes in die luchtstroom terechtkomen. En dus is het beter als je probeert die slipstream te vermijden.”

Professionele sporters

De onderzoekers kwamen tot hun bevindingen door het vrijkomen van speekseldeeltjes te simuleren van personen in beweging (wandelen en joggen) en vanuit verschillende posities (naast elkaar, schuin achter elkaar en pal achter elkaar). 

Eigenlijk worden deze modellen gebruikt om het prestatieniveau van sporters te verbeteren, want voor sporters is het juist heel effectief om in de stroming van hun voorganger te blijven. Met betrekking tot verspreiding van het virus is het aan te raden om juist uit die slipstream te blijven.

‘Ook met ademen verspreiden deeltjes zich’

Tijdens het joggen komen speekseldruppels terecht in de slipstream.
Volledig scherm
Tijdens het joggen komen speekseldruppels terecht in de slipstream. © KU Leuven en TU Eindhoven

De resultaten van hun onderzoek presenteerden Blocken en zijn collega’s met een reeks animaties en figuren. De wolk van druppels die een bewegend persoon achterlaat, is daarop duidelijk te zien. ,,Personen die niezen of hoesten verspreiden de deeltjes met een grotere stuwkracht, maar ook met alleen ademhalen verspreiden minuscule deeltjes zich.” 

De rode stippen op de afbeeldingen stellen de grootste deeltjes voor. Deze zijn het besmettelijkst en vallen sneller naar beneden. ,,Maar wanneer iemand door die druppelwolk loopt, kunnen ze toch op het lichaam van diegene terechtkomen”, verduidelijkt de wetenschapper.

Uit de simulaties blijkt ook dat social distancing minder een rol speelt voor twee mensen die bij rustig weer naast elkaar sporten. De druppels komen dan achter het duo terecht. Wie schuin achter elkaar in beweging is, loopt ook een kleinere kans om speekseldeeltjes van een voorganger op te vangen. Het risico op besmetting is het grootst wanneer personen vlak achter elkaar sporten, en dus in elkaars slipstream.

Voorsorteren

Op basis van de resultaten adviseert Blocken om tijdens het wandelen in de looprichting ,,zeker 4 à 5 meter” afstand van elkaar te houden, bij joggen en rustig fietsen 10 meter en bij hard fietsen ,,zeker 20 meter”.

,,Wanneer je iemand wil inhalen, is het ook verstandiger om al vanaf een vrij grote afstand – 20 meter tijdens het fietsen, bijvoorbeeld – te beginnen ‘voorsorteren’ zodat je iemand schuin kan inhalen.” Vergelijk het met autorijden: wie wil inhalen, wacht normaal gezien ook niet op het allerlaatste moment.

Simulatie van de slipstream tijdens het joggen.
Volledig scherm
Simulatie van de slipstream tijdens het joggen. © KU Leuven en TU Eindhoven