Volledig scherm
© ANP

Deze crisis geeft hoop op échte verandering

OpinieDe huidige coronacrisis, met al zijn angst en verdriet, biedt ook een kans, vindt Lilian Marijnissen. 'We kunnen nu het marktdenken achter ons laten en mensen met cruciale beroepen fatsoenlijk gaan betalen.'

De coronacrisis is een afschuwelijke gezondheidscrisis met onbeschrijfelijk veel verdriet en leed. Alleen gezamenlijk, solidair met elkaar, komen we hier doorheen. De coronacrisis laat ons ook zien wat van waarde is. En dat we sterker staan als we naar elkaar omkijken, in plaats van langs elkaar heen leven. Dat we, als het erop aankomt, elkaar willen helpen in plaats van pakken wat we pakken kunnen.

Quote

Ik zag hier in Oss ambulances uit Groningen rijden, indrukwek­kend

Duidelijk wordt ook welke beroepen er in moeilijke tijden werkelijk toe doen. Verpleegkundigen, politieagenten, vrachtwagenchauffeurs, vakkenvullers. Dit zijn de mensen die we niet kunnen missen, maar die we zeker niet het beste betalen. Nu horen ze dat ze een 'cruciaal beroep' hebben en wordt verwacht dat ze doorwerken, terwijl anderen thuisblijven.

De politiek is nu hard bezig om het monster dat corona heet te bestrijden. Maar deze crisis verandert ook de politiek: hij laat zien dat we het marktdenken achter ons kunnen laten.

Het ontwikkelen van een vaccin duurt extra lang. Niet omdat coronavirussen niet bekend waren, maar omdat daar geen 'markt' voor was en er dus weinig mee te verdienen viel. Nu ervaren we de kille consequenties van het besluit om dit aan de markt te laten. Ook blijkt nu hoe kwetsbaar ons land is door afhankelijkheid van de wereldmarkt. Mondkapjes zijn in Nederland niet meer te krijgen omdat de productie is verplaatst naar lagelonenlanden.

Maar deze crisis laat ook zien dat er hoop is. Hoop dat echte verandering mogelijk is. Lange tijd was samenwerken tussen ziekenhuizen onmogelijk. Want de zorg was een markt. Nu zien we dat ziekenhuizen vanzelfsprekend samenwerken. Ik zag op de snelweg in mijn woonplaats Oss veel ambulances uit Groningen rijden. Indrukwekkend. Samenwerken en solidariteit blijken toch mogelijk.

Grote bedrijven weten de weg naar de overheid nu goed te vinden en vragen miljarden ondersteuning, terwijl de winsten gigantisch waren. Deze winsten zijn er voor als het nodig is, en die tijd is nu. Dat betekent nu even geen uitkering aan aandeelhouders van grote bedrijven. Voorstellen die ik hoor om de hulpverleners in de zorg of het personeel in de supermarkten een 'crisisbonus' te geven klinken mooi. Maar het lijkt me veel beter om hun voortaan een fatsoenlijk salaris te geven.

In 2008 bracht de kredietcrisis onze economie aan de rand van de afgrond. Toen zijn grote banken en internationale bedrijven geholpen. Door corona dreigt opnieuw een economische crisis. Laten we nú investeren in wat voor ons allen de meeste waarde heeft. Een herwaardering van onze publieke sector. Niet alleen applaus en een eenmalige 'crisisbonus', maar een fatsoenlijk salaris, genoeg collega's en een normale werkdruk. Niet een politiek van de markt, maar voor de mensen. Niet een economie voor enkelen, maar voor ons allemaal.

Lilian Marijnissen is partijleider van de SP.