Volledig scherm
© ANP

Mantelzorg is topsport, ook voor studerenden

OpinieWie studeert en ook mantelzorger is, heeft te weinig mogelijkheden, stelt Jeroen Troost. Onderwijsinstellingen pronken graag met regelingen voor studerende topsporters. Maar mantelzorgers hebben het nakijken.

Als je je longen uit je lijf rent voor een medaille en tegelijkertijd studeert, kun je rekenen op flexibiliteit van je onderwijsinstelling. Als je je een slag in de rondte werkt omdat je naast je studie zorgt voor een zieke naaste, is er ineens veel minder mogelijk. Terwijl ook deze combinatie ingewikkeld is.

Die inflexibiliteit moet veranderen. Mantelzorg verlenen aan een zieke naaste is een waardevolle taak. Tegelijkertijd kan het veel van iemand vergen, zeker als je die zorg moet combineren met een gezin, een baan of andere activiteiten. 6 à 7 procent van alle studenten zorgt voor een zieke naaste. Dat het een forse uitdaging is om fulltime studeren te combineren met mantelzorg, blijkt uit enquêtes onder studenten.

Zo is het studietempo van deze studenten vergeleken met dat van anderen lager. Ook halen studerende mantelzorgers gemiddeld lagere cijfers, overwegen ze vaker te stoppen met hun studie en hebben ze meer last van langdurige psychische klachten. Die groep krijgt weinig aandacht.

Waar lopen zij tegenaan? Een artikel in ScienceGuide, in mei, geeft hierover duidelijkheid. De auteurs geven aan dat studenten niet aankloppen voor hulp, omdat bijvoorbeeld niet duidelijk is waar dat kan. Of omdat ze het niet nodig achten. Zorg verlenen is voor hen vanzelfsprekend.

Quote

Studenten moeten hun zorgtaken beter kunnen combineren met hun opleiding

Anderzijds is er weinig flexibiliteit in het onderwijs. Deadlines blijven staan en aanwezigheid bij colleges is vaak verplicht. Juist voor deze studenten zou meer flexibiliteit geboden moeten worden. Al in 2017 wees de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving erop dat er weinig aandacht is voor studenten die voor zieke ouders moeten zorgen, in tegenstelling tot de aandacht die er is voor bijvoorbeeld studerende topsporters.

Een korte zoektocht op de websites van universiteiten en hogescholen bevestigt dat. Onderwijsinstellingen profileren zich graag met regelingen voor topsporters. Van aangepaste roosters tot financiële vergoedingen: alles kan.

Als je echter voor zieke ouders zorgt, lijkt er ineens minder mogelijk. Bij een online-zoektocht bij onderwijsinstellingen komen er allerlei artikelen en scripties over overbelasting bij mantelzorgers naar boven. Maar webpagina's over regelingen voor mantelzorgers om die overbelasting tegen te gaan, zijn er praktisch niet. Hier ligt een taak voor onderwijsinstellingen. Profileer je als een universiteit of hogeschool waar élke student terechtkan. Als topsporter, én als mantelzorger.

Hiervoor is het allereerst nodig dat studenten en docenten zich meer bewust worden van de bestaande mogelijkheden. Daarnaast pleiten we voor meer flexibiliteit in het onderwijssysteem voor deze groep studenten. Ze verdienen waardering en de ruimte om hun zorgtaken te combineren met studeren. Mantelzorg is immers ook topsport. 

Jeroen Troost is bestuurslid van PerspectieF, de jongeren- organisatie van de ChristenUnie.