Een lege winkelstraat in Marrakech.
Volledig scherm
Een lege winkelstraat in Marrakech. © Willem vd Elzen

Door corona vast in Marokko: Willem van den Elzen kwam op het laatste nippertje thuis

IngezondenOSS - Een ontspannen weekje Marrakech eindigde toen Marokko op zondag 15 maart ineens de grenzen sloot. Overal vielen vluchten uit. En het werd er niet beter op toen Ryanair dagenlang voor iedereen onbereikbaar bleef. Willem van den Elzen, hoofd communicatie bij de gemeente Oss, zat een paar dagen tussen hoop en vrees. 

Medereizigers gingen massaal speuren naar reservetickets. Na enkele minuten, soms nog tijdens de betaling, kwam de melding dat ze niet meer beschikbaar waren. De vakantiesfeer in de hotels en riads maakte in enkele uren plaats voor een lichte paniek. Iemand vond tickets vanuit Agadir, een halve dag rijden van Marrakech. Het paar zocht onmiddellijk een taxi. Anderen vlogen naar Dubai of Londen, om van daar verder te zoeken. Een huilende Franse vrouw klampte op straat iedere westerling aan voor hulp. Ze zit vast in een vreemd land.

En direct was de sfeer op straat omgeslagen. De altijd uitbundige verkopers pakten stil hun spullen. Restaurants, die normaal de toeristen met alle middelen lokken, sloten de deuren. Stalletjes met eten, fruit en vruchtensap verdwenen. Mensen bedekten hun mond als we langslopen. Jongeren riepen ‘corona’ naar ons.

Muntthee

Een veel vollere winkelstraat in Marrakech.
Volledig scherm
Een veel vollere winkelstraat in Marrakech. © Willem vd Elzen

In ons riad brengt de jonge Wafae ons een muntthee en ze vraagt hoe het met ons gaat. We mogen blijven zolang we willen. Als we doorpraten over wat er in het land gebeurt, horen we dat het riad dicht gaat op het moment dat wij vertrekken. Ze heeft dan geen inkomen meer, net als haar collega Walid en haar baas.

En dan dringt het echt door. Dagelijks lopen er tienduizenden toeristen door de straten. De stad trekt jaarlijks miljoenen buitenlanders, naast zo’n 300.000 Marokkaanse toeristen. Ze eten buiten de deur. Ze kopen kleding, souvenirs en cadeautjes op straat. Ze maken een ritje in een koets of op een kameel. En van de ene op de andere dag blijven de Marokkanen binnen en boeken de buitenlanders de eerste vlucht die ze kunnen vinden.

Tussen het speuren naar tickets door, wandelen we wat. Een ezel met bouwmaterialen staat geparkeerd in een lege straat. Enkele mannen in winkels hopen nog wat te verkopen. De toeristeneconomie is in één klap weg - in een land waar de familie het vangnet is.

Eerste klant

Straatbeeld uit Marrakech.
Volledig scherm
Straatbeeld uit Marrakech. © Willem vd Elzen

We kunnen als laatst overgebleven gasten nog enkele kleine ondernemers een goede dag geven. De eerste klant van de dag krijgt altijd een eerlijke prijs; dat zou geluk brengen. We zijn bijna overal de eerste klant en we onderhandelen niet. We betalen de vraagprijs en wensen de verkoper salaam, geluk. Het antwoord is meestal ‘insjallah’: ‘als God het wil’.

We vinden een ticket naar Eindhoven op de laatste dag dat we Marokko uit mogen. We besluiten een dag daarvoor op de bonnefooi naar het vliegveld te gaan om te zien of Ryanair toch nog vliegt. We checken uit. De grote baas van ons riad maakt de balans op en hij rekent honderden dirhams te veel voor een kookworkshop die we gevolgd hebben. Plus de maaltijd. We nemen het hem niet kwalijk. Hij wil contant. We moeten geld halen. De geldautomaat geeft geen geld meer, dus we geven eerst de fooien, dan ons laatste geld en pinnen het restant. Dat werkt gelukkig wel.

De schade

Ondanks alle geruchten en het hardnekkig zwijgen van Ryanair gaat onze vlucht gewoon. Onze ‘schade’ beperkt zich nu tot een paar dure, onnodige tickets en vooral heel veel onzekerheid. De echte ramp voltrekt zich in de ziekenhuizen, verzorgingstehuizen en in de huizen van de mensen die vanaf vandaag niet meer zeker zijn van een inkomen. Hier en wereldwijd.

Volledig scherm
© Willem vd Elzen