Volledig scherm
Het aandeel vrouwen in adviescolleges van het Rijk stagneert. © Shutterstock

Aantal vrouwen in adviescolleges Rijk stagneert

Al bijna tien jaar dringen nauwelijks meer vrouwen door tot de adviescolleges van de regering, zoals de gezondheidsraad, de raad voor cultuur en de kiesraad. Het aandeel vrouwen in die colleges blijft de afgelopen tien jaar steken op ongeveer 38 procent.

Dat blijkt uit onderzoek van de Algemene Rekenkamer naar diversiteit binnen de 17 adviescolleges van het Rijk. Het aandeel mensen met een migratieachtergrond dat lid is van zo’n college daalde in 2016 van 10 naar 4 procent.

Sinds 1997 ligt in wet vast dat bij de benoeming van leden ‘wordt gestreefd naar een evenredige deelneming van vrouwen en personen behorende tot etnische of culturele minderheidsgroepen’. Die wettelijke bepaling heeft ‘niet het gewenste effect’, concludeert de Rekenkamer. Ook een extra toelichting daarop uit 2016 zette geen zoden aan de dijk. Bij sommige adviescolleges, zo stelt de Rekenkamer, is die handreiking zelfs compleet onbekend.

Netvlies

De manier waarop nieuwe leden worden aangetrokken wordt door de Rekenkamer aangewezen als één van de redenen waardoor de evenredige deelneming niet van de grond komt. Bij negen adviescolleges kan er gesolliciteerd worden naar een functie, maar bij de overige colleges beslissen de zittende leden wie een lege stoel opvult. ,,Zo wordt geen ruimte gegeven aan mensen van buiten de netwerken van de zittende commissieleden”, constateert de Rekenkamer. Dat is vooral een probleem bij etnische minderheden, stelt de Rekenkamer. ,,Die staan veel minder op het netvlies.”

Een adviescollege, zoals de onderwijsraad of de adviesraad internationale vraagstukken, bestaat doorgaans uit 7 tot 15 leden en valt vaak onder de verantwoordelijkheid van een minister. Tussen 2003 en 2010 steef het percentage vrouwen van 25 tot 38 procent. De afgelopen negen jaar is dat nauwelijks meer veranderd. Van de 17 adviescolleges hadden op 1 juli drie wel een fifty-fifty-verdeling van het aantal mannen en vrouwen en hadden vijf een vrouwelijke voorzitter.

Ook in het bedrijfsleven blijft het aandeel vrouwen aan de top fors achter. Het wettelijke streefcijfer van 30 procent wordt daar al jaren nauwelijks gehaald, waardoor de Sociaal Economische Raad (SER) vorige week het kabinet adviseerde een quotum in te stellen.

Waarom bereiken mannen sneller de top dan vrouwen? Hoogleraar Esther-Mirjam Sent legt het uit in onderstaande video: