Volledig scherm
Gert-Jan Segers (ChristenUnie) tijdens een debat in de Tweede Kamer © ANP

ChristenUnie wil regeerakkoord openbreken voor Groningen

'Ereschuld inlossen'Regeringspartij ChristenUnie wil desnoods het regeerakkoord openbreken nu de aardgasbaten de komende jaren fors dalen. Volgens voorman Gert-Jan Segers moet eerst de 'ereschuld' aan Groningen worden ingelost en tegelijkertijd worden voorkomen dat op andere dingen wordt bezuinigd.

Quote

Om president Trump maar te parafrase­ren: Groningen First

Gert-Jan Segers, ChristenUnie

Coalitiepartner ChristenUnie wil dat het kabinet eerst Groningen financieel gaat helpen, voordat alle extra inkomsten in deze gunstige economische tijd in andere mooie plannen wordt gestoken. ,,Om president Trump maar te parafraseren: Groningen First'', zegt partijleider Gert-Jan Segers. ,,Dat is een dure belofte, een ereschuld.''

In Groningen moet de gaswinning de komende jaren worden teruggebracht naar 12 miljard kuub, schade gerepareerd en de provincie moet voorloper worden bij de overgang naar andere, schonere energie. Welk prijskaartje daaraan hangt, daarover komt de komende weken meer duidelijkheid. De verminderde gasopbrengsten zullen ergens op de begroting opgevangen moeten worden.

Investeringen en lastenverlichting

Of 'Groningen' ertoe kan leiden dat een deel van de in het regeerakkoord voorgenomen investeringen en lastenverlichting op de lange baan worden geschoven, kan Segers nog niet zeggen. ,,Die politieke vraag kunnen we pas beantwoorden als we weten hoe duur het is.''

Wel denkt Segers dat één afspraak uit het regeerakkoord sowieso op de helling moet. VVD, CDA, D66 en ChristenUnie brachten de gasinkomsten binnen de kaders van de Rijksbegroting. Dit houdt in dat als de opbrengsten uit Groningen tegenvallen, het kabinet eigenlijk elders moet bezuinigen.

Vlakke gaswinning

De vier partijen deden dit omdat het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) twee jaar geleden met het advies kwam van een vlakke gaswinning van 24 miljard kuub per jaar, later werd dit getal bijgesteld naar 21,6 miljard kuub. De gedachte hierachter was dat de kans op aardschokken flink zou afnemen bij een gelijkmatige winning over het hele jaar. Tegelijkertijd zorgde zo'n stabiele winning ook voor stabiele én voorspelbare inkomsten, reden voor de vier coalitiepartijen om de gasinkomsten binnen de kaders van de Rijksbegroting te brengen.

Die afspraak is achterhaald nu de SodM stelt dat de gaswinning zo snel mogelijk terug moet naar 12 miljard kuub en het kabinet dat advies heeft omarmd, meent Segers. ,,Nu is er nieuwe informatie – zo min mogelijk winnen in plaats van een vlakke gaswinning kan ineens wél. Dat betekent dat we de gemaakte afspraken tegen het licht moeten houden. Vroeg of laat moeten we met elkaar dat gesprek aangaan.''

Lees verder onder de foto

Volledig scherm
Een gaswinningslocatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij het dorp 't Zandt. © ANP

Prachtige cijfers

Quote

In schaarste moet je keuzes maken

Gert-Jan Segers, ChristenUnie

Segers verbaasde zich de afgelopen dagen over zijn collega-coalitiepartijleiders. ,,We zien prachtige cijfers van het Centraal Planbureau: meer mensen hebben werk, de lonen stijgen. En meteen is de politieke reactie: méér geld uitgeven.'' CDA-leider Sybrand Buma wil extra geld voor de politie, D66’er Alexander Pechtold wil de staatsschuld terugbrengen, extra lastenverlichting en meer geld voor onderwijs.

Allemaal legitieme wensen, stelt Segers. ,,Ik ben óók voor meer rechercheurs en wijkagenten en meer geld voor onderwijs. Maar laten we niet vergeten welke belofte we als eerste hebben gedaan.'' Om Groningen te ontlasten staat voor Segers daarnaast vast dat er een nieuwe stikstoffabriek gebouwd moet worden, die aangekocht gas geschikt kan maken voor het Nederlands gasnet. Die installatie kost 480 miljoen euro.

Achterstallig onderhoud

Tegelijkertijd erkent de ChristenUnie-leider dat er achterstallig onderhoud is, bijvoorbeeld bij Defensie en in het onderwijs. ,,Je moet óók investeren. En dat doet dit kabinet ook. Tegen leraren zeg ik: tel je zegeningen. Ga aan de slag met een nieuwe cao, incasseer de loonsverhoging die klaarligt en laten we in de toekomst kijken hoe we de salarissen nog rechtvaardiger kunnen maken.''

Op één punt is Segers het wél eens met Pechtold: het terugbrengen van de staatsschuld. ,,We hebben nog steeds een lening bij onze kinderen lopen, omdat we schuld doorschuiven naar een volgende generatie. Dat is geen goed rentmeesterschap.''

De ChristenUnie-leider wil een voorbeeld nemen aan de Bijbelse Jozef die in Egypte graan spaarde toen het goed ging, waardoor het land voldoende graan had toen de zeven magere jaren aanbraken. ,,Als je vraagt: wat zijn mijn prioriteiten, dan is het Groningen eerst en daarna een Jozef-economie. In schaarste moet je keuzes maken.''

Volledig scherm
Aardbevingschade in Loppersum © ANP