Volledig scherm
PREMIUM
Thierry Baudet. © ANP

Coalitie heeft onvrede over klimaatbeleid onderschat

AnalyseVoor het eerst werd niet een van de traditionele middenpartijen de grootste bij een verkiezing. Forum voor Democratie heeft het politieke landschap flink opgeschud. Het door Thierry Baudet aangevallen 'partijkartel' krabt zich vertwijfeld achter de oren.

Wat verklaart deze electorale aardverschuiving?

De onvrede onder de kiezers komt niet uit de lucht vallen. Onderzoekers constateren al jaren dat grofweg een vijfde van het electoraat weinig vertrouwen heeft in de huidige politiek. Partijen die net als Baudet nu riepen dat het bestel moet worden opgeblazen, volgden elkaar met wisselend succes op. Gemene delers van al die partijen: onvrede over de invloed van kiezers en de wens om referenda in te voeren.

Baudet heeft die onvrede slim gemobiliseerd. Hij had al een grote achterban verzameld toen hij als een van de initiatiefnemers van het Oekraïnereferendum in 2016 zijn partij oprichtte. Die achterban wist hij als een van de weinige partijen te mobiliseren. 44 procent van de kiezers bleef woensdag thuis, maar juist de Forumfans kwamen massaal opdagen. Waarom? Omdat Baudet én van de verkiezingen een soort referendum over het kabinetsbeleid had gemaakt. Én omdat hij zijn pijlen richtte op het klimaatbeleid. Uit onderzoek onder Forumstemmers blijkt dat hun belangrijkste motivatie te zijn. Samen met het immigratiestandpunt van de partij.