Volledig scherm
Een van de gewonden wordt naar de ambulance gebracht na de aanslag door een Afghaanse man op Amsterdam Centraal. © Evert Elzinga

Kamer schrikt van Duitse 'tip' Jawed S: diensten moeten die informatie delen

'Wilders was doelwit'De internationale veiligheidsdiensten binnen Europa moeten nog beter samenwerken om te signaleren en voorkomen dat geradicaliseerde individuen naar één van de lidstaten afreizen voor een terroristische daad. 

Dat vinden meerdere partijen in de Tweede Kamer, blijkt uit een rondgang. Verschillende fracties willen dat zo snel mogelijk duidelijk wordt of en hoe de Nederlandse veiligheidsdienst was geïnformeerd door de Duitse autoriteiten over de geradicaliseerde man die op het centraal station in Amsterdam twee toeristen aanviel.   

Volgens Duitse media had hun geheime dienst waarschuwende signalen doorgekregen over de 19-jarige Afghaan Jawed S. ,,Ik schrik hier van", zegt VVD-Kamerlid Arno Rutte. 

Uiterst serieus nemen

Rutte: ,,Voor onze veiligheid is het van enorm belang dat niet alleen onze eigen veiligheidsdiensten, maar ook de veiligheidsdiensten uit onze omringende landen dit soort signalen uiterst serieus nemen, noodzakelijke actie ondernemen en de informatie onderling delen."

Quote

Als de grens dicht had gezeten en we hadden iedereen kunnen controle­ren, dan was deze klootzak niet Nederland binnen gekomen en dan hadden we Merkels probleem niet op ons bordje gehad

Machiel de Graaf (PVV)

Ronald van Raak (SP): ,,We hebben verschrikkelijke aanslagen gehad in Europa en daardoor hebben we een belangrijke les geleerd; geheime diensten moeten informatie uitwisselen. Dat geldt ook voor politie en IND. Als er ergens een dreiging bekend is, moet dat breed worden gedeeld. Dat is de enige manier om dit soort aanslagen te voorkomen."

De PVV ziet maar één echte oplossing voor dit probleem: de grenzen moeten dicht. Kamerlid Machiel de Graaf: ,,De samenwerking kan er zijn, maar nu zie je toch dat er hier en daar gaten vallen. Als de grens dicht had gezeten en we hadden iedereen kunnen controleren, dan was deze klootzak niet Nederland binnen gekomen en dan hadden we Merkels probleem niet op ons bordje gehad."

Handelen staat voorop

PvdA'er Attje Kuiken wil dat handelen voorop staat, maar daarvoor is het essentieel dat signalen over radicalisering ook worden opgepakt door de autoriteiten in welk land dan ook. ,,Nu is dat niet gebeurd en we zien dat vaker. Als je iemand tijdig kenmerkt als gevaarlijk, dan kun je bijvoorbeeld reisrestricties opleggen."

Het CDA ziet dat het al moeilijk genoeg is voor de diensten om ieder verdacht individu in de gaten te houden. Madeleine van Toorenburg: ,,Maar het begint er bij dat we in ieder geval op de hoogte zijn als iemand een risico vormt. Ter plekke was de politie gelukkig zeer alert, maar vooraf ontbrak de informatie. Dit is zorgwekkend falen van een overdrachtssysteem."     

Quote

Dit is zorgwek­kend falen van een over­drachts­sys­teem

Madeleine van Toorenburg (CDA)

Mes door hoofd Wilders

Enkele uren voor zijn terreurdaad heeft Jawed S. een filmpje op Facebook geplaatst waarin een foto van Geert Wilders wordt getoond met een rood kruis erdoorheen. In de video wordt gezegd dat Wilders de islam en de profeet heeft beledigd en wordt de vlag van Nederland verbrand. Op Facebook postte S. volgens RTL Nieuws iedere dag wel een filmpje waarin de profeet Mohammed centraal stond. Ook veranderde het uiterlijk van de Afghaan. Zo liet hij een baard staan. Op 29 augustus, twee dagen voor de terreurdaad, plaatste S. een meme (bewerkte foto) op zijn profiel waarin een mes door het hoofd van Wilders wordt gestoken.

Een oud-reisgenoot van S., zegt tegen RTL Nieuws dat hij een paar dagen geleden hoorde over diens plannen. Volgens hem had de Afghaan het op Wilders gemunt. ,,Hij ging naar Nederland om die hond te vermoorden.''

Kijk hier naar terrorismedeskundige Liesbeth van der Heide  die vertelt over de extra veiligheidsmaatregelen die worden genomen: