Volledig scherm
Volgens de Raad van State kunnen Kamerleden volgens de Grondwet niet worden verhinderd om een functie bij een omroepvereniging te vervullen. © ANP XTRA

Raad van State: verbod op dubbele pet bij omroep gaat in tegen Grondwet

Een al door de Tweede Kamer aangenomen voorstel van VVD en CDA om politici te verbieden een functie bij een publieke omroep te vervullen is ongrondwettelijk. Dat oordeelt de Raad van State in een vandaag verschenen advies.

Het voorstel van de Kamerleden Thierry Aartsen (VVD) en Harry van der Molen (CDA) was erop gericht om te voorkomen dat politieke partijen invloed kunnen uitoefenen op het omroepbestel. Zij wilden daarom in de wet opnemen dat politieke functies (zoals het Kamerlidmaatschap) niet gecombineerd mogen worden met bestuurs- en toezichtsfuncties bij de omroepen.

Volgens de belangrijkste adviseur van het kabinet staat het voorgestelde verbod op gespannen voet met de grondwettelijke vrijheid van vereniging. Die mag echter alleen worden ingeperkt in het belang van de openbare orde. ,,De openbare orde is echter niet in het geding als iemand een functie bij een omroepvereniging combineert met een politieke functie”, oordeelt de Raad. ,,Het amendement is daarom op dit punt in strijd met de Grondwet.”

Problematisch

Daarnaast is het volgens de Raad van State problematisch dat het voorstel Kamerleden beperkt in het combineren van functies. Dat is weliswaar mogelijk als het gaat over openbare functies, zoals bij de NPO of de NOS, maar niet bij een omroepvereniging met leden, zoals AvroTros of BNNVara. ,,De omroepen vormen immers onderdeel van een pluriform omroepbestel vanuit hun eigen identiteit. Functies bij omroepverenigingen zijn dan ook geen openbare functies”, stelt de Raad. Ook op dit punt gaat het voorstel in tegen de Grondwet.

De kabinetsadviseur wijst er bovendien op dat de effectiviteit van het wetsvoorstel uiterst beperkt is: politieke partijen kunnen, als zij dat willen, op allerlei manieren invloed uitoefenen op omroepverenigingen, stelt zij. 

De Raad van State was om advies gevraagd door de Eerste Kamer, dat het voorstel nog in behandeling heeft.