Volledig scherm
Premier Mark Rutte tijdens de wekelijkse persconferentie na de ministerraad. © ANP

Spanning stijgt rond migratiepact dat over maand getekend wordt

Wordt het een ja, een nee, of een inlegvel? De spanning stijgt rond het VN-migratiepact, dat Nederland in december zou moeten tekenen in Marrakesh.

Premier Mark Rutte wilde er vrijdag tijdens zijn wekelijkse perspraatje nauwelijks woorden aan vuil maken. Het kabinet heeft ‘een paar keer gesproken’ over het VN-migratiepact, dat migratie wereldwijd beter probeert te regelen en de opdracht geeft migranten menswaardig te behandelen. Er vindt ‘een juridische analyse’ plaats. Dat was het.

En dus blijft de belangrijkste vraag nog steeds onbeantwoord: gaat Nederland dat pact over ruim drie weken in de Marokkaanse stad Marrakesh nou steunen of niet?

De discussie heeft veel weg van een sluimerende veenbrand. Eerst kraaide geen haan naar het zorgvuldig uitonderhandelde VN-pact. Alleen de Verenigde Staten trokken zich vorig jaar terug, later volgde Hongarije. De laatste maand lijkt er sprake van een domino-effect. Oostenrijk heeft er geen zin meer in, Australië niet, Polen niet, Kroatië niet.

En nu lijkt dus ook Nederland aan het twijfelen geslagen. Eerst waren alleen de PVV, SGP en Forum voor Democratie kritisch. Nu wordt de argwaan breder, ook de coalitiepartijen VVD en CDA willen het eerst toch nog eens goed uitgezocht hebben.

Vrijblijvend of een addertje?

Centrale vraag: is het pact echt niet juridisch bindend, iets wat letterlijk in de tekst staat, of zit er ergens een addertje onder het gras waarmee Nederland in de toekomst zeggenschap over zijn eigen asielpolitiek uit handen geeft?

Nee, er is geen addertje, stellen hoogleraren in koor. Maar in het huidige tijdsgewricht, met de onrust over de grote vluchtelingenstroom van 2015 in het achterhoofd, lijkt dat niet voldoende. Het kabinet broedt al weken op de juridische analyse waar Rutte het gisteren over had.

Op het Binnenhof wordt gespeculeerd over een inlegvel, de oplossing die Rutte in 2016 ook uit de hoge hoed toverde toen Nederland via een referendum nee zei tegen het verdrag tussen de EU en Oekraïne. Op dat vel zou nog eens moeten staan dat het pact Nederland écht niet met verplichtingen opzadelt.

Het kan maar duidelijk zijn. Zo zou het kabinet de onrust in eigen land kunnen sussen, en tegelijk internationaal netjes in de pas lopen.