Volledig scherm
Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat © ANP

Wiebes kan door, maar vervreemdt Groningers van zich

Debat gaswinningMinister Eric Wiebes trotseert een tribune vol boze Groningers en krijgt alleen steun van de coalitiepartijen om de versterking van 1588 huizen nog even uit te stellen. Het wantrouwen is er na het debat over de gaswinning niet minder op geworden.

Er zijn maar weinig ministers die met zoveel bravoure iets denken te kunnen slijten terwijl niemand het pruimt. In dat opzicht heeft Eric Wiebes wel wat weg van een levertraanverkoper. ,,Als je doorgaat, loop je het risico om heel veel huizen voor niks te slopen”, zo motiveert hij zijn omstreden besluit om de versterking van 1588 Groningse huizen even in de ijskast te zetten. De genadeklap komt even later: ,,Dan ben je een hele provincie aan het afbreken.”

Het gesis en gesteun is niet van de lucht. De met bussen toegestroomde Groningers op de publieke tribune kunnen hun oren amper geloven. Soms ontsnapt hun een vloek, ook al heeft Kamervoorzitter Khadija Arib hen nog zo gezegd zich van commentaar te onthouden. Wiebes breekt een afspraak en laat gedupeerden nog langer in onzekerheid zitten, is hun klacht. Maar volgens de minister zien zij het helemaal verkeerd en behoedt hij hen er juist voor dat hun mooie provincie eraan gaat.

De oppositie krijgt al evenmin vat op de verbaal begaafde Wiebes. ,,We zaten er allemaal naast of we hebben het niet begrepen”, verzucht Lammert van Raan van de Partij voor de Dieren. ,,We zijn geen donder opgeschoten”, mokt PvdA’er Henk Nijboer minder diplomatiek.

Wachten

En dat klopt in zekere zin. Het besluit van Wiebes blijft staan: de vier regeringspartijen gaan ermee akkoord dat nog even wordt gewacht op vier rapporten die er mogelijk toe leiden dat duizenden huizen mogelijk toch niet zwaar verstevigd of zelfs gesloopt en herbouwd hoeven worden. Niet omdat het opeens veiliger is geworden in het gebied - de gaswinning gaat pas in stappen naar nul, en ook dan is de kans op aardbevingen niet verdwenen - maar omdat huizen misschien wel te zwáár worden versterkt. Dat is de check die Wiebes nog even wil en mag doen. ,,Het is kiezen tussen twee kwaden: uitstel of zinloze sloop”, zegt hij.

Wie denkt dat financiële motieven een rol spelen, krijgt van Wiebes een standje. Ook over de terugkerende discussie over bemoeienis van de NAM is hij duidelijk: die gaat van de onderhandelingstafel af en is dat in sommige gevallen al.

Duidelijkheid

Rest de vraag wat er gebeurt als Wiebes op 1 juli zijn rapporten heeft. Komt er dan een ander besluit? De regeringspartijen eisen snel duidelijkheid. Binnen een week moeten huiseigenaren dan weten waar ze aan toe zijn, zegt D66’er Rob Jetten, ‘en anders staan de oude afspraken’. ‘Voor de zomer’, hamert Dilan Yesilgöz van de VVD.

Wiebes houdt het zelf op ‘snel’. ,,Dat is geen jaar en ook geen vier maanden”, zegt hij. Op de tribune klinkt wederom gesteun. Jaja, hoor je de Groningers fluisteren. Nijboer stelt dat Wiebes helemaal niet waar kan maken snel met duidelijkheid te komen. ,,Al die huizen moeten opnieuw gedaan worden, dat lukt niet binnen twee weken, zo werkt het niet.”

De coalitiepartijen doen hun best de Groningers niet helemaal met lege handen naar huis te laten gaan. Stuk voor stuk dringen ze er bij de minister op aan of hij niet wat kan doen voor die 1588 onfortuinlijke gevallen. Ze worden door Wiebes op hun wenken bediend. Hij heeft nog wel wat budget, stelt hij, dat gebruikt kan worden om wijken leefbaarder en duurzamer te maken, als die straks toch niet gesloopt hoeven te worden. Hoeveel geld er beschikbaar is, zal moeten blijken, maar Wiebes schermt met tientallen miljoenen.

Op de vraag hoe het nu verder moet, bijvoorbeeld hoe Wiebes weer aan tafel denkt te kunnen komen met Groningse bestuurders, gaat het niet. Nog voor het debat ten einde is, houden de meeste Groningers het voor gezien. De bus vertrekt. Nog 3,5 week, dan blijkt wat de woorden van Wiebes waard zijn.

Lees alle ontwikkelingen hieronder terug. Het kan even duren voordat het blog volledig is geladen.