Volledig scherm
© Hans Avontuur

Op de motor door het decor van een thriller

Zuid-AfrikaSamen met Deon Meyer, de auteur van het Spannende Boeken Weken-geschenk, maakt Hans Avontuur een motortrip door een wereld die niet is gemaakt voor mensen.

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Dunne slierten nevel hangen als engelenhaar boven de kust. Golven slaan kapot in de branding en door de opening in mijn helm heen proef ik het zilt van de zee. Hier op de rand van land en water krult de weg naar de top van Sir Lowry's Pass, het ontmoetingspunt waar Deon Meyer en ik hebben afgesproken. Geen toevallig gekozen locatie. Hier wordt in De vrouw in de blauwe mantel, het geschenkboek bij de Spannende Boeken Weken, het lichaam van een vrouw gevonden.

Ze ligt languit bij het grote uitkijkpunt boven op Sir Lowry's Pass, haar hoofd naar het noorden, haar voeten naar het zuiden. Ze is helemaal bloot, haar lichaam wasbleek, de volle maan geeft haar huid een onnatuurlijke glans, als van een heilige.

Volledig scherm
© Hans Avontuur
Volledig scherm
© Hans Avontuur

Ik parkeer de motor en loop naar het muurtje waar de vrouw als een kunstwerk overheen gedrapeerd lag. Een wonderlijke plek om een lijk achter te laten. Met groots uitzicht over Valsbaai, het Kaapse Schiereiland en de Tafelberg. Het is een typische Deon Meyer-locatie, eentje die vragen oproept en het mysterie van de moord vergroot.

Over de schrijver gesproken. In de verte gromt het geluid van een tweecilinder boxermotor. Een BMW R 1200 GS Rallye, geschikt voor de goede Zuid-Afrikaanse asfaltwegen én voor het ruige, onverharde terrein waar we de komende twee dagen doorheen zullen rijden. ,,Gave plek, hè'', zegt Deon, terwijl hij met zijn linkervoet de motor op de zijstandaard zet.

Weelderig landschap

Volledig scherm
© Hans Avontuur

We schudden elkaar de hand, kijken nog even uit over de baai, zien hoe de ochtendmist verdwijnt en trekken ons plan voor de 'Great Cederberg Ride', zoals Deon de rit heeft gedoopt. ,,Saddle up!'' In typische motorrijdersformatie - schuin achter elkaar - rijden we langs wijngaarden en fruitbomen. Een gul en weelderig landschap.

Het doet op geen enkele manier denken aan mijn aanloop over de dramatische kliffen van het Kaapse Schiereiland. Als een koorddanser stuurde ik mijn machine daar naar Kaap de Goede Hoop. De weg op sommige plaatsen uitgehouwen uit de steile rotswanden. Een smal lint asfalt, honderden meters boven de kolkende oceaan.

Quote

We gaan op de steps staan, zodat we de gaten, kuilen en zandplaten beter kunnen zien

Angstaanjagend

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Terwijl we richting Villiersdorp rijden, het slaperige stadje waar De vrouw in de blauwe mantel zich deels afspeelt, zie ik in mijn spiegels hoe Deon zijn machine soepel door de bochten laat lopen. Bij het Oude Huis uit 1852 - een prachtvoorbeeld van Kaaps-Hollandse architectuur - komtde eigenaresse naar buiten voor een praat- je. Ze is aan het renoveren. Een hels karwei, want alles is verrot.

Achter het ijzeren hek waken twee angstaanjagend grote honden. Deon kijkt ernaar, zijn brein slaat het op in het onderbewustzijn, de machinekamer van iedere schrijver. Het tafereel zou straks zomaar kunnen opduiken in een nieuw boek over inspecteur Bennie Griessel, die ook in het geschenkboek de hoofdrol speelt. ,,Ik houd van Bennie'', zegt Deon. ,,Hij is geen superheld, maar een man van vlees en bloed, met goede en slechte eigenschappen.''

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Met een prettige kruissnelheid van 110 kilometer per uur, glijdt het Zuid-Afrikaanse landschap even later weer aan ons voorbij. Naarmate we verder richting het noorden rijden, wordt de wereld kaler, ruiger, stoffiger. We passeren Worcester, dat ze hier zo mooi als 'Woester' uitspreken, klimmen over Michell's Pass en dalen af naar het charmante Ceres voor benzine, koffie en een bekentenis van Deon: ,,Ik vind Zuid-Afrika het mooiste land ter wereld.''

Deon is opgegroeid in de tijd van apartheid, een donkere periode die voor altijd met het land verbonden zal zijn. Die historie van ongelijkheid, gecombineerd met al die verschillende culturen en talen maken Zuid-Afrika tot een bruisende, lastige en unieke smeltkroes. ,,Er zijn nog reusachtige problemen te overwinnen, de armoede voorop'', zegt Deon. ,,Maar kijk eens hoe ver we al zijn gekomen. Er is een hunkering naar vooruitgang die het land iets dynamisch geeft, iets jongs, fris, vernieuwends.''

Quote

Op de machtige Pakhuispas lijkt het alsof de weg dwars door de aardkorst splijt

Dirt tracks

Volledig scherm
© Hans Avontuur
Volledig scherm
© Hans Avontuur

Nadat we de uitgestrekte fruitboomgaarden rondom Ceres zijn gepasseerd, haalt Deon me in. Een paar kilometer verderop slaat hij een onverharde weg in. We laten wat lucht uit de banden lopen en zetten de vering soepeler, zodat de motoren beter grip hebben op de dirt tracks die we vanaf hier tot de finish van vandaag in Clanwilliam zullen rijden.

De motoren produceren enorme stofwolken. We gaan allebei op de steps staan, zodat we de gaten, kuilen, zandplaten en andere gevaren beter kunnen zien. Bovendien helpt het om de klappen op te vangen als we - onvermijdelijk - toch een narigheidje over het hoofd zien. We klimmen en dalen, passeren droge rivierbeddingen, kijken uit over eindeloze valleien en ontoegankelijke rotspartijen.

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Deze wereld is niet gemaakt voor mensen. Dit is het land van adelaars en luipaarden. Deon vertelt dat de schuwe dieren door de aanhoudende droogte steeds vaker worden gezien. Recent is er eentje door een auto doodgereden.

Eenvoudige lunch bij de Mount Ceder Lodge, waar het terras uitkijkt over de wildernis. Deon heeft het echter niet over luipaarden en ander groot wild, maar wijst op een klein vogeltje, de maskerwever. ,,Ik heb altijd medelijden met de mannetjes. Die werken zich een ongeluk om een schitterend nestje te bouwen, dat ondersteboven aan een tak hangt. Maar als het vrouwtje het nest niet goed of mooi genoeg vindt, kan hij helemaal opnieuw beginnen. Ze weigert dan eitjes te leggen.''

Virus

Het is gedaan met de beschaving. De wereld wordt leger en leger, de weg slechter en het landschap boeiender. Dit is niet meer de wereld van inspecteur Bennie Griessel, maar wel dat van Deons nieuwste boek Koorts, waarin een virus de wereldbevolking bijna in zijn geheel uitroeit en overlevers in Zuid-Afrika een nieuw leven proberen op te bouwen. Het behandelt grote vraagstukken als milieu en uitputting van de aarde, verpakt in een verhaal dat je in één ruk wilt uitlezen.

Volledig scherm
© Hans Avontuur
Volledig scherm
© Hans Avontuur

Deon stopt en wijst: ,,Kijk, zie je de top van die berg? Dat is waar Nico en Sofia in Koorts uiteindelijk worden gepakt. Koorts is geen misdaadboek, waardoor ik veel vrijer was in mijn schrijven. Ook als het boek geen succes wordt, is het schrijven ervan het mooiste wat me ooit is overkomen. Dat je 's ochtends achter je laptop gaat zitten zonder te weten wat er precies gaat gebeuren, waar het verhaal je mee naartoe gaat nemen.''

Het is een rake parallel met motorrijden. 's Ochtends bij je hotel op de machine stappen zonder te weten wat de dag zal brengen. Zo belanden we na kilometers wasbord, los zand en keien - staan op de steps verplicht - op een plateau waar de natuur met het geduld van duizenden jaren een beeldentuin van fantastische rotsblokken heeft gemaakt.

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Een droomafdaling in het laatste gouden daglicht brengt ons uiteindelijk in Clanwilliam. De wanden boven het stadje kleuren paars als we de motoren voor het hotel parkeren. Twee oudere dames beheren er de receptie en ontvangen ons met open armen. ,,Daarom kom ik graag op dit soort plekken'', zegt Deon. ,,Hier op het platteland lijken de mensen altijd aardiger.''

Die avond eten we bobotie, het nationale gerecht van Zuid-Afrika met rijst, kerrie, gehakt en bladerdeeg. Het dateert uit de tijd van de VOC en is met de slaven meegekomen uit de Oost.

Pakhuispas

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Dit is niet het Zuid-Afrika uit de reisgidsen. Daarvoor ontbreken de kant-en-klare highlights die zich eenvoudig laten adverteren. Hier in de Cederbergen gaat het om een gevoel dat veel lastiger aan de man/vrouw te brengen is dan een wildpark vol leeuwen, olifanten en giraffen. Na het beklimmen van de machtige Pakhuispas, waar het lijkt alsof de weg dwars door de aardkorst splijt, kijken we uit over een miljoenen jaren oud landschap van rots en steen. ,,Zulke desolate streken vind ik het allermooiste van Zuid-Afrika'', zegt Deon. ,,Daar voel ik me als mens heel klein. En dat is heerlijk.''

Het is ons keerpunt. Terug richting Stellenbosch, waar Deon Meyer met zijn gezin woont. Wolken trekken horizontaal over de weg. Rotswanden, pilaren van steen, onpeilbaar diepe ravijnen, gevolgd door de uitgestrekte gele velden van de kustvlakte. Langzaam keren we terug in het land van inspecteur Bennie Griessel.

We zouden nog wekenlang door de mooiste landschappen van Zuid-Afrika kunnen rijden, maar er moet nog een moord worden opgelost. De moord op de vrouw in de blauwe mantel.

Volledig scherm
© Hans Avontuur

Vrouw in het blauw

De Zuid-Afrikaan Deon Meyer (1958) schreef elf misdaadromans met Zuid-Afrika als decor. In 2012 brak hij in Nederland door met 13 uur, dat door Vrij Nederland als thriller van het jaar werd gekozen. Meyer woont met zijn gezin in Stellenbosch, nabij Kaapstad. Voor de Spannende Boeken Weken schreef hij De vrouw in de blauwe mantel, dat lezers bij de aanschaf van een thriller cadeau krijgen. Omdat een schilderij van Rembrandt-leerling Carel Fabritius een belangrijke rol speelt, is het verhaal met Nederland vervlochten.

deonmeyer.com, spannendeboekenweken.nl

Volledig scherm
© Hans Avontuur
Volledig scherm
© Hans Avontuur