'Met wat geduld eigen oude kaas'

VideoJong en jong belegen, gemaakt van de rauwe melk van de eigen koeien. Het zijn de eerste kazen van Kaasboerderij aan de Linge, een nieuwe kaasmakerij in Spijk.

Gert van Beest en zijn schoonzoon Bart Belser maken sinds enkele maanden kaas op hun boerderij aan de Spijkse Kweldijk in Spijk. De melk komt van de eigen koeien, die een paar deuren verder op hun gemak op stal staan. Echtgenote Marjan en dochter Miranda zorgen binnenkort voor de verkoop van het ambtelijk product vanuit het winkeltje dat aan de boerderij grenst.

Vandaag is het verkooppunt bij wijze van proef geopend. Volgende week zaterdag opent de kaasboerderij officieel de deuren. ,,En dan te bedenken dat mijn vrouw en ik enkele jaren geleden waren begonnen na te denken over het afbouwen van ons bedrijf'', zegt Gert. ,,Onze kinderen hadden geen interesse in de overname.''

Quote

We willen recht­streeks contact met de consument

Bart Belser

Vrouwen
,,Ja, niet in mijn eentje'', vult ­Miranda aan. ,,Genoeg vrouwen runnen in hun eentje een boerenbedrijf. Maar dat zag ik persoonlijk niet zitten. Ik weet hoeveel werk het is. Toen liep ik Bart tegen het lijf.''

Bart Belser groeide op in Gorinchem. Zijn ouders werken in de gezondheidszorg. ,,Als kind wist ik het al: ik wil boer worden. Ik ben  dus naar de HAS Hogeschool gegaan voor een agro-studie. Zelf een eigen boerenbedrijf beginnen zat er niet in, dus ben ik aan de slag gegaan als adviseur voor een veevoederbedrijf. Zo kwam ik toch bij de boeren over de vloer.''

Het artikel gaat verder onder de foto.

Volledig scherm
© AD
Quote

Door Europese regels moet ik exact kunnen aangeven wat er in een kaas zit. Tot op de laatste korrel zout toe

Bart Belser

Ontmoeting
Als Bart niet in het shirt van zijn werkgever de stad was ingegaan, had Miranda hem misschien niet aangesproken. ,,Ik vroeg me af hoe hij aan dat shirt kwam. Wij namen ook voer van zijn werkgever af'', vertelt ze. Dan hij weer: ,,En ik dacht: hoe kan zij nu weten dat mijn baas in veevoer doet...''

De twee kregen een relatie. ,,En  toen kwamen ze bij ons vragen of ze het bedrijf konden overnemen'', vertellen Gert en Marjan. Zij stonden niet gelijk te juichen, al kent Spijk al acht generaties familie Van Beest als melkveehouder. ,,Het is er in de loop van de jaren gewoon niet gemakkelijker op geworden een rendabel boerenbedrijf te runnen.''
Maatschap Van Beest heeft 55 melkkoeien op stal staan. ,,Net te weinig om twee gezinnen goed van te laten eten'', zegt Gert. ,,Dat is een reden waarom we met de kaas­makerij zijn begonnen.''

,,En om te laten zien welke mooie producten van een boerenbedrijf komen'', vult Bart aan. ,,Daarom verkopen we onze eigen kaas ook vanuit ons eigen bedrijf. Wij willen rechtstreeks contact met de consument.''
Hij merkt dat het beeld dat mensen van een boerenbedrijf hebben, lang niet altijd strookt met de werkelijkheid. ,,Sommigen denken dat ik die koeien nog op een krukje zit te melken. Nee dus. Maar ik kan het wel, mocht het nodig zijn.''

Het artikel gaat verder onder de foto.

Volledig scherm
© Cor de Kock

Handenarbeid
Mag het melken van de koeien geautomatiseerd zijn, bij het kaasmaken komt wel handenarbeid kijken. ,,Eén keer per week maken we onze eigen kaas. We gebruiken avond- en ochtendmelk die in een grote kuip gaat. Daarin worden de wei en wrongel van elkaar gescheiden, het zogeheten stremmen. De wrongel zijn de samengeklonterde melkeiwitten waarmee kaas wordt gemaakt. De vloeistof die overblijft, is de wei.''

Samen met Gert haalt Bart de wrongel uit de kuip. Met een flexibele zeef, een soort net, halen ze het gestremde melkeiwit naar zich toe. De eerste kilo's worden trouwens verwerkt tot kruidenkaas.

Volledig scherm
© Cor de Kock

Regels
,,Ik zou best wel eens willen experimenteren, maar dan kan ik die kaas niet verkopen. Door Europese regels moet ik exact kunnen aangeven wat er in een kaas zit. Tot op de laatste korrel zout toe. En dat beperkt je als het om experimenteren gaat'', vertelt Bart.

Het kaasmaken blijkt bovendien een klus waarbij de klok een belangrijke rol speelt. Bart houdt de tijd nauwkeurig in het oog. Tijdens een kop koffie meldt hij zijn schoonvader dat ze nog vier minuten hebben voordat ze weer verder moeten. De wrongel gaat in kaas­vaten. Die belanden onder de pers waarvan de druk geleidelijk wordt opgevoerd. Daarna verdwijnen de kazen in een pekelbad, verstopt achter de kaasmakerij. Eenmaal uit bad belanden de kazen in de rijperij, een verdieping lager.

,,Jong en jong belegen hebben we nu liggen. We zijn in januari begonnen, die kazen zijn nu jong belegen. Met wat geduld krijgen we uiteindelijk onze eigen oude kaas. Maar dat kost een maand of veertien. En heel wat keren ­keren. Al geldt wel, hoe ouder de kaas hoe minder vaak ik die hoef om te draaien'', vertelt Bart. Bovenin de kaasmakerij is zijn schoonvader begonnen met het schoonmaken. ,,Ook dat hoort erbij.''

Het artikel gaat verder onder de foto.

Volledig scherm
© Cor de Kock

Gasten
De familie is van plan in de toekomst zeker gasten te ontvangen om mee te kijken met het productieproces. Het boerenbedrijf geeft ook nu al rondleidingen op verzoek.

Momenteel kan het maken van kaas nog op één dag in de week worden gedaan. ,,Maar misschien wordt dat meer, wanneer onze kaas in de smaak valt. We maken nu zo'n 90 kilo per week. De grootste kaas weegt 12 kilo, maar we maken ook een paar maatjes kleiner.''

Kaasboerderij aan de Linge, Spijkse Kweldijk 37b, Spijk. Opening zaterdag 8 april, 9 - 17 uur.

Veel boeren kiezen voor verbreding

Ook de eieren en de honing in de winkel van Kaasboerderij aan de Linge komen rechtstreeks van het bedrijf van de families Van Beest en Belser. Meer dan de helft van de ruim 55.000 land- en tuinbouwbedrijven halen hun inkomsten uit nevenactiviteiten. Dat blijkt uit cijfers van het Centraal ­Bureau voor de Statistiek.

De verkoop aan huis van eigen producten is populair: circa 1 op de 20 boeren kiest hiervoor. Vaak in combinatie met het zogeheten agro-toerisme, waarbij bezoekers op het bedrijf kunnen rondkijken. Van alle bedrijven doet zo'n 10 procent aan agrarisch natuur- en landschapsbeheer. Met die nevenactiviteiten verdient maar 8 procent meer dan de helft van de omzet.

Rivierenland

Poll

Het is een goed idee om de snelheid rond Gorinchem te verlagen naar 100

Het is een goed idee om de snelheid rond Gorinchem te verlagen naar 100

  • Mee eens (58%)
  • Niet mee eens (42%)
1923 stemmen