Volledig scherm
© AD

Beste Binnenstad: Harde strijd met ongelijke wapens

Rotterdam is groot, Dordrecht een stuk kleiner. En Rotterdam is modern, terwijl Dordrecht juist bulkt van de historie. In een 'regioderby' mogen Dordrecht en Rotterdam uitmaken wie de beste binnenstad van Nederland heeft. Een vakkundige jury velt in het najaar het oordeel. Als voorproefje reisde verslaggever Carel van der Velden van AD Rotterdams Dagblad af naar Dordrecht voor een inspectie. Op haar beurt onderwierp verslaggever Salwa van der Gaag van AD De Dordtenaar Rotterdam aaneen kritische blik.

Volledig scherm
Het stadswapen van Rotterdam. © AD
Volledig scherm
De Rotterdamse Markthal © anp
Quote

Rotterdam is een stad waar je voor open moet staan, maar omgekeerd ook een die voor iedereen open lijkt te staan

Salwa van der Gaag

Rotterdam
In de moderne Markthal maken de ondernemers zich klaar voor een nieuwe dag terwijl een paar meter verderop de 'ouderwetse' kooplieden hun marktkramen optuigen. De hoekige architectonische gebouwen steken af tegen de felblauwe lucht, maar niet tegen de historische Laurenskerk, die feilloos op lijkt te gaan in de strakke lijnen van Rotterdam. Een mengelmoesje. Zowel van gebouwen als van mensen.

Mijn opa, kapitein van de zeven zeeën, geboren en getogen Rotterdammer voer de hele wereld over. Terug in Nederland vestigde zijn nageslacht zich op loopafstand van de oudste stad van Nederland en niet in het moderne Rotterdam. Ik ga vandaag niet op zoek naar het erfgoed van mijn familie in deze stad, want mijn grootouders zouden hier niets herkennen. Het gaat in het wereldse Rotterdam vooral om vooruit kijken. Terwijl ik op een van de vele terrasjes in de stad van mijn koffie nip, komt er een draaiorgel langs. Het vrolijke riedeltje doet verlangen naar vroegere tijden, maar in plaats daarvan krijgen Rotterdammers imposante constructies als de Markthal en het nieuwe Centraal Station. Daar zijn ze trots op en terecht.

Terwijl ik door de Markthal wandel en de verse vis, Hollandse kazen, Marokkaanse mezze en Belgische bonbons aan me voorbij laat gaan, moet ik mijn best doen de gigacamera's aan alle kanten te ontwijken. Het gros van de toeristen mist de verse lekkernijen in de vitrines, omdat de neuzen omhoog staan. Ik geef toe, het design op het plafond is indrukwekkend.

Laten we vooral niet vergeten dat de gigantische stukken fruit, lieveheersbeestjes en bloemen te bewonderen zijn dankzij Dordtenaar Jeroen Everaert. Hij koos niet alleen kunstenaar Arno Coenen uit voor het ontwerp, maar maakte vervolgens ook het majestueuze werk.

Diversiteit
Mocht Rotterdam de prijs winnen, mag Dordt dus best een beetje meefeesten. Want ik zou niet gek staan te kijken als dat de uitkomst wordt van het duel. Het aanbod is hier gigantisch. Restaurants, winkels, clubs en terrasjes zijn er in overvloed. Vanaf Blaak marcheer ik in de richting van het Centraal Station. Ik passeer winkels met jurken voor twee euro, de Wibra, maar ook Michael Kors, COS, American Apparel en zaken met sneakers tot aan het plafond. Diversiteit alom.

Hetzelfde geldt voor het scala aan restaurants. Indisch, Thais, Vietnamees, Surinaams, Japans. En dat is nog maar een kleine greep uit de opties. Voor ieder wat wils. En heb je zin in een avond in de pub, zit je goed bij Paddy Murphy's. Wil je goede wijn zet je een paar stappen verder naar 108.

Het is eigenlijk geen eerlijk duel. Dordrecht moet het hebben van haar historie, de knusheid, de oude havens en de cultuur. Rotterdam lijkt na het bombardement niets op doorsnee oude Hollandse steden, maar heeft hier veel voor teruggekregen. Hoewel niet iedereen de schoonheid van de stad begrijpt. De verscheidenheid aan gebouwen, horeca, winkels en mensen zorgt voor een bijzonder karakter. Rotterdam lijkt goed te weten wat ze wil en geeft dat aan met het nieuwe Centraal Station dat eigenzinnig glanst in de zon. Alsof het wil zeggen: 'Ja wij zijn anders en dat is oké'.

Rotterdam is een stad waar je voor open moet staan, maar omgekeerd ook een die voor iedereen open lijkt te staan.

Volledig scherm
Prinses Ariane, prinses Alexia en Koningin Maxima lopen op Koningsdag door Dordrecht richting het Statenplein © anp
Quote

Je kunt je urenlang vergapen aan middeleeuw­se kerken, oude grachten, fotogenie­ke bruggen en grachten­pan­den

Carel van der Velden
Volledig scherm
Het stadswapen van Dordrecht. © AD

Dordrecht
In onze familie is het pleit reeds in 1914 beslecht. Toen verliet Anna Cornelia van Brandwijk haar geboortestad Dordrecht om nooit meer terug te keren. Van Brandwijk, mijn oma, koos voor Rotterdam. En voor Johannes van der Velden, een stoere Rotterdammer van 23 die zich net als duizenden andere havenarbeiders dagelijks een breuk sjouwde aan balen van zestig kilo.

En zo raakte Dordrecht uit beeld. Maar zelfs na een eeuw is het niet te laat een stad een nieuwe kans te geven. In Dordrecht verwacht ik stiekem een stad te zien die lijkt op het Rotterdam van 1914. Een stad vol hofjes, steegjes, beurtschepen in de gracht en statige patricierswoningen. Kortom, een oud-Hollandse stad die het ultieme contrast vormt met de Amerikaans aandoende skyline van het uit het bombardement herrezen Rotterdam.

Dordt blijkt echter allerminst een openluchtmuseum. Pal voor het station zie ik als eerste het Tomadohuis, een jaren '60 gebouw van Huig Maaskant, de architect die we in Rotterdam kennen van onder meer het Groot Handelsgebouw en de Euromast.

Bulldozers hebben zich in de jaren '60 en '70 kennelijk met veel succes een weg door het historische hart van Dordrecht gevreten. Het schijnt oude Dordtenaren nog altijd pijn te doen. Bleef in Rotterdam het monumentale postkantoor aan de Coolsingel als door een wonder gespaard voor Duitse bommen, in Dordrecht werd aan de Bagijnhof een postkantoor van vergelijkbare schoonheid doodleuk geofferd op het altaar van de moderne tijd.

Haphoek
Wandelend over de Johan de Wittsingel, het Bagijnhof en de Sarisgang bedenk ik dat mijn oma geen pand meer zou herkennen. Maar of dat erg is? Op deze zonnige middag is het razend druk in het moderne winkelcentrum, waar het winkelend publiek met zichtbaar plezier flaneert langs de winkels van C&A, V&D, Esprit, Sting, Van Haren. Het zijn filiaalbedrijven die Rotterdammers kennen uit de Koopgoot. Met tassen vol aankopen kopen ze ijsjes of patat bij De Haphoek, een snackloket waar de hongerigen een lange rij vormen.

De noordzijde van het Statenplein, bestaand uit een pittoreske rijtje panden uit de 17de en 18de eeuw, vormt de grens met de historische binnenstad. Waar Rotterdammers het qua geschiedenis moeten hebben van de Laurenskerk en een strookje grachtenpanden in oud-Delfshaven, blijkt in Dordrecht nog altijd een groot historisch hart te kloppen.

Je kunt je urenlang vergapen aan hofjes, middeleeuwse kerken, kloostertuinen, oude grachten, fotogenieke bruggen en grachtenpanden waar de welstand van de vroegere Dordtse elite nog altijd vanaf straalt.

Interessant is de Voorstraat, volgens het straatnaambord de 'voornaamste en oudste winkelstraat van de stad'. Waar in Rotterdam iedere doelgroep zijn eigen winkelstraat lijkt te hebben, komt in de Voorstraat alles samen. De vintagewinkel zit naast de tattooshop, de verkoper van exclusieve hifi naast een volks café. Tel erbij op dat Dordrecht het slopen heeft afgeleerd en de afgeschreven watertoren en energiecentrale heeft herontwikkeld tot jaloersmakende culturele hotspots en de conclusie is gerechtvaardigd dat Dordrecht zomaar kan worden gekozen tot de beste binnenstad van Nederland.

Volledig scherm
Stadhuis Rotterdam © anp
Volledig scherm
Stadhuis Dordrecht © anp

In samenwerking met indebuurt Rotterdam