Volledig scherm
Schoffelen voor de bijstand leidt volgens onderzoekers aan de Erasmus Universiteit tot een daling in medicijngebruik. © Schinkel

Tegenprestatie bijstandsuitkering helpt tegen kopzorg

Bij langdurig werklozen die iets terug moeten doen voor hun bijstandsuitkering, daalt het gebruik van medicijnen tegen psychische klachten. 

Dat zijn de eerste voorlopige conclusies van een onderzoek naar het Rotterdamse tegenprestatie-beleid dat vier jaar geleden is ingevoerd. ,,Al kun je aan medicijngebruik niet altijd aflezen hoe het met iemand gaat, het lijkt erop dat deze mensen zich beter voelen.’’ zegt onderzoeker Robert Dur, hoogleraar Economie aan de Erasmus Universiteit.

De afgelopen vier jaar zijn 100 ambtenaren wijk voor wijk langs gegaan bij mensen die lang in de bijstand zitten en weinig kans hebben op werk. Zij moesten iets terugdoen voor hun uitkering: vrijwilligerswerk, werken aan hun gezondheid en problemen, mantelzorg. Wie niet meewerkte, kon rekenen op een korting op de uitkering. ,,Ons primaire doel was, je doet iets terug voor het geld dat je krijgt,’’ vertelt oud-wethouder Maarten Struijvenberg (Leefbaar Rotterdam). ,,Maar tegelijkertijd realiseerden we ons ook dat een werkachtige omgeving gezond is voor mensen. Er wordt weer iets van je verwacht, je krijgt waardering. Er zaten mensen bij die al tien jaar geen complimentje hadden gekregen voor het feit dat ze bestaan.’’ PvdA-wethouder Dominic Schrijer bedacht het beleid onder de noemer ‘full engagement’, maar pas onder Leefbaar Rotterdam werd het onder de naam Tegenprestatie grootschalig ingevoerd.

Quote

Er zaten mensen bij die al tien jaar geen compliment­je hadden gekregen voor het feit dat ze bestaan.

Maarten Struijvenberg, voormalig wethouder

Uit het onderzoek blijkt dat veertig procent van de 20.000 langdurig werklozen in Rotterdam medicijnen tegen psychische klachten gebruikt - waaronder antidepressiva. Hoe langer in de bijstand, hoe hoger dat percentage. ,,Als het tegenprestatie-team is langs geweest in de wijk, vlakt de lijn omhoog af en gaat zelfs iets omlaag,’’ zegt Dur. In 2013 waren de eerste wijken aan de beurt. Daar daalde het medicijngebruik in drie jaar tijd een paar procent, tonen de eerste cijfers aan. In de wijken uit 2014 grosso modo hetzelfde. ,,Iets minder, maar dat komt ook omdat we maar twee jaar data hebben in plaats van drie.’’ 

Om de privacy van de 20.000 Rotterdammers in het onderzoek te beschermen hebben Dur en zijn mede auteur Anne Gielen alleen de geanonimiseerde, relevante data te zien gekregen. , ,Wij weten niet per persoon wie welke medicijnen slikt,’’ benadrukt Dur.  

Altijd op de hoogte van het laatste nieuws uit Rotterdam en omstreken? Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief. 

In samenwerking met indebuurt Rotterdam