Volledig scherm
De MSC Zoe gefotografeerd een dag na de ramp met de overboord geslagen containers. © EPA

‘Mankement aan zwarte doos containerschip MSC Zoe, onderzoek naar ramp mogelijk gefrustreerd’

Containerschip MSC Zoe, dat op nieuwjaarsdag boven de Waddeneilanden 342 containers verloor, had een defect aan de zwarte doos. Dat blijkt uit een Duits inspectierapport dat in handen is van Zembla (BNNVARA). Het mankement aan de zogenoemde Voyage Data Recorder kan volgens het onderzoeksjournalistieke tv-programma een belemmering vormen voor het onderzoek naar de toedracht van de ramp met het containerschip. 

Uit het Duitse inspectierapport blijkt ook dat de MSC Zoe rompschade had als gevolg van ‘een incident’ en dat deze schade ‘van invloed was op de zeewaardigheid.’ 

Het defect aan de zwarte doos kwam volgens het tv-programma aan het licht tijdens een controle door de Havendienst in Bremerhaven. De inspecteurs noteren in hun rapport dat de Voyage Data Recorder (VDR) ‘niet zoals vereist’ is. Het VDR- systeem slaat ‘real time’ gegevens op zoals de snelheid en diepgang van een schip, radiocontacten en de communicatie op de brug. Die informatie is van belang om de toedracht van de ramp in kaart te kunnen brengen.

Dirk Venema, een ervaren Noordzeeloods die veel op containerschepen vaart, zegt in de Zembla-uitzending van vanavond dat hij ‘nog nooit heeft gehoord dat de Voyage Data Recorder niet werkt’. Ook oud-kapitein Roel Ballieux toont zich verrast en noemt het defect een ‘ongelukkig toeval’. Ballieux voer op gelijksoortige containerschepen en onderschrijft het belang van de VDR: ‘Het is essentieel om dat ding te hebben en dat hij werkt. Een defect maakt het mogelijk lastiger om er precies achter te komen wat er gebeurd is’.

Strafbaar feit

Op basis van VDR- data kunnen onderzoekers onder meer vaststellen wanneer de kapitein van de MSC Zoe doorkreeg dat zijn schip containers verloor en ook of hij dat tijdig meldde. Onder meer uit een berekening van de Nederlandse Kustwacht blijkt dat de MSC Zoe al boven Terschelling honderden containers kwijtraakte terwijl de kapitein pas uren later bij het Duitse Borkum een eerste melding deed.

,,Dan begaat hij in principe een strafbaar feit. Dan zal er onderzoek gedaan worden want het heeft namelijk ook te maken met de veiligheid. Zeker als het om containers of hout gaat. Dan moeten wij onmiddellijk ook de andere scheepvaart informeren’’, reageert Hoofd Operaties van de Kustwacht Edwin van der Pol.

,,Wij hebben de andere dag een berekening gemaakt toen wij de eerste containers op het strand vonden en toen zeiden wij al tegen elkaar van ze moeten al eerder overboord gevallen zijn dan dat nu de melding is, maar hij heeft het aan de Duitse kustwacht gemeld, dus wij gaan er tot nu toe vanuit dat dat het moment is dat hij door had dat hij containers verloor.”

Rederij

Rederij MSC verwijst in antwoord op vragen van ZEMBLA ‘naar de autoriteiten aan wie de apparatuur is overgedragen’. Op de vraag wanneer de kapitein het containerverlies meldde verklaart MSC dat de kapitein ‘dit rapporteerde zodra hij ervan op de hoogte was.’ 

Het Openbaar Ministerie doet vanwege het lopende onderzoek geen mededelingen over de zaak. Dat geldt ook voor de Onderzoeksraad Voor de Veiligheid (OVV), die de toedracht van de ramp onderzoekt. Toch laat de instantie in een telefonische reactie aan Zembla weten dat: ‘een Voyage Data Recorder in het algemeen een belangrijke bron is, maar dat de OVV ook gebruik maakt van andere bronnen’.

Stranden waddeneilanden

Minstens 21 van de overboord geslagen containers spoelden aan op Vlieland, Terschelling en Ameland. Grote delen van de stranden waren bezaaid met auto-onderdelen, lattenbodems voor IKEA, kuipstoeltjes en speelgoed. Ook op Texel spoelden spullen aan. Dat trok veel amateur-jutters aan. Drie van de containers bevatten gevaarlijke stoffen.

Zo’n honderd militairen werden teruggeroepen van verlof om te helpen bij het opruimen van de rommel en de vervuiling op het zwaarst getroffen eiland Schiermonnikoog. Ze wisten niet wat ze zagen.

De gemeente Vlieland stelde de Zwitserse rederij MSC per brief aansprakelijk voor de door de aangespoelde containers veroorzaakte schade.  

Volledig scherm
Militairen ruimen de spullen op die op het strand van Schiermonnikoog zijn aangespoeld. © ANP

Het eerste deel van de ‘ramp op het wad’ wordt vanavond om 21.10 uur uitgezonden op NPO 2. Deel 2 is op 24 oktober te zien in Zembla. 

Poll

Als mijn partner vreemdgaat, is relatie einde verhaal

Als mijn partner vreemdgaat, is relatie einde verhaal

  • Eens, een scheve schaats is niet te vergeven. (56%)
  • Oneens, zo'n uitstapje kan je samen overwinnen. (44%)
11067 stemmen