Volledig scherm
© RTL

Klassieke muziek 'met Idols voor muzikanten'

Klassieke muziek en televisie? Geen sexy match, hooguit goed voor een concertregistratie op zondagochtend. Maar na het succes van De Tiende van Tijl en de dirigeerwedstrijd Maestro, waagt zelfs RTL4 zich met Het Orkest van Nederland aan 'die stoffige muziek'. Wibi Soerjadi: 'Dat enge sfeertje moet weg!'

Quote

Je hoort vaak dat klassiek iets is 'van dode mensen en gespeeld door oude mensen'

Taco Zimmerman

Wat is dé werkende formule voor een 'Idols met klassieke muziek'? ,,De complete tv-industrie buigt zich er al jaren over,'' zegt Taco Zimmerman van productiehuis Tuvalu Media. ,,Een muzikale zoektocht waar één winnaar uit rolt, werkt niet. Je kunt een cello niet met een fagot vergelijken.'' De maker van de AVROTROS-hit Maestro, waarin bekende Nederlanders leren dirigeren, denkt nu de oplossing te hebben gevonden.

,,De laatste aflevering moet een liveconcert zijn! En auditierondes moeten 65 orkestleden opleveren.'' Tot Zimmermans vreugde had uitgerekend het commerciële RTL4 direct interesse in Het Orkest van Nederland. Onder de kandidaten bevinden zich een vluchteling die lasser moest worden, maar een geweldige dwarsfluitspeler blijkt, een pianovirtuoos uit de Amsterdamse Bijlmer en een 9-jarig jochie dat de cello beheerst als een jonge Yo-Yo Ma. De jury bestaat uit pianogigant Wibi Soerjadi, violiste Simone Lamsma, de gelauwerde dirigent Jan Willem de Vriend, operazangeres Tania Kross én als verrassende outsider dj Ronald Molendijk, die op 22 december tijdens de live-finale op de heilige grond van het Koninklijk Concertgebouw verantwoordelijk is voor enkele muzikale fusies.

Martijn Krabbé en de Brit Dominic Seldis (contrabassist en bekend van Maestro) presenteren. Persoonlijk verhaal RTL-programmadirecteur Erland Galjaard voorspelt kijkcijfers tussen de 700.000 en een miljoen. ,,Dit was voor mij een no-brainer. Je biedt talenten de kans om ineens op hét podium van de klassieke muziek te staan.''

Wat deed RTL om de talentenjacht toch laagdrempelig te houden? ,,We hebben natuurlijk goed nagedacht over wat onze kijker graag wil horen. En de stukken zijn korter gemaakt dan het origineel. Maar wat de serie geschikt maakt voor RTL, is het element van de persoonlijke verhalen. Je moet een band krijgen met die dame die zo mooi hobo speelt. Wie is zij?'' Vol vertrouwen: ,,Als het aanslaat, wil ik hier een jaarlijkse traditie van maken. Met telkens een groot liveconcert in december.'' Presentator Martijn Krabbé vult aan: ,,Het muziekgenre maakt niet eens zo veel uit, want dit gaat vooral over mensen.'' Echt een gewaagde sprong in het diepe is Het Orkest van Nederland niet. Maestro bewijst dat wekelijks ruim een miljoen tv-kijkers naar klassieke muziek kijken en luisteren. In navolging van Mattheüs Masterclass begint de EO op kerstavond met Messiah Masterclass (bekende Nederlanders zingen Händel). Tuvalu Media werkt aan een klassieke-muziekvariant op Ali B op Volle Toeren. En voor Het Orkest van Nederland is nu al internationale belangstelling.

Duitsland en Frankrijk kochten al een optie, vertelt Taco Zimmerman trots. De Tiende van Tijl Al die programma's waren er mogelijk niet gekomen zonder De Tiende van Tijl, waarin Tijl Beckand (De Lama's) de verhalen achter de klassieke muziek laat zien. Er gingen jaren overheen voordat Beckands idee uit 2007 het tot tv-reeks schopte. ,,Je hoort vaak dat klassiek iets is 'van dode mensen en gespeeld door oude mensen'.'' Bij Gods gratie werd het een eenmalige aflevering in TV Lab, de jaarlijkse themaweek van NPO 3 waarin nieuwe formules worden getest. ,,En toen hadden we de mazzel dat kijkers voor het eerst hun favoriete programma mochten kiezen. De baas van NPO3 gaf achteraf toe dat hij het nooit zo zag zitten.'' ,,Maestro pleziert vooral,'' vervolgt Beckand.

,,Met De Tiende proberen we mensen echt van de bank te krijgen en de concertzalen in.'' Er is nog wel een lange weg te gaan, meent topdirigent Jan Willem de Vriend. Het feit dat hij straks jurylid is van een RTL-programma over klassieke muziek, leidt onder collega's en vrienden tot veel vieze gezichten. 'Daar haal jij toch je neus voor op?' ,,Toegegeven, ik had vooraf veel angst. Toen ik hoorde dat RTL er een dj bij ging halen, dacht ik meteen: 'laat maar!'. Maar tv is toch dé manier om jonge mensen te bereiken. Al ruiken ze er maar even aan.'' Krabbé beaamt dat. ,,Het elitaire randje is vooral het bezoeken van een klassiek concert met alle bijbehorende etiquette.

Terwijl klassieke muziek een wezenlijk onderdeel is van ons leven. Iédereen kent bepaalde stukken uit zijn hoofd. Bovendien is bijna alle filmmuziek klassiek en raakt die je direct.'' Collega-jurylid Wibi Soerjadi was direct enthousiast. ,,Dat enge sfeertje moet weg! Dat probeer ik ook met mijn concerten te bereiken. Kortere stukken, andere belichting, geen programmaboekjes meer. Iedereen vindt klassiek mooi, dat weet ik zeker!''