Volledig scherm
© anp

Nieuwe smartphone kopen: Zeg, wat verdien jij eigenlijk?

Voor een smartphone in combinatie met een duur abonnement moet je in de toekomst bewijzen dat je die echt kunt betalen. Dat vindt de Hoge Raad, en nu ook het kabinet.

Quote

Nederlan­ders raken er zo beter van doordron­gen dat een duur mobiel abonnement een lening is

Gabriëlle Bettonville

KPN, T-Mobile en Vodafone moeten gaan controleren of klanten wel in staat zijn die dure iPhone of Samsung Galaxy te betalen. Alle abonnementen met een smartphone van boven de 250 euro worden door het kabinet voortaan aangemerkt als lening. De aankoop wordt ingeschreven bij het Bureau Kredietregistratie (BKR). Mobiele bedrijven dienen een inkomenstoets te doen om te checken of mensen de maandelijke abonnementslasten kunnen dragen. Verder verschijnt de waarschuwing 'Geld lenen kost geld' ook bij mobiele abonnementen.

De gevolgen lijken verstrekkend: zelfs de meeste middenklasse-smartphones zijn al gauw duurder dan 250 euro. Miljoenen Nederlanders hebben zo'n abonnement. Het kan dus dat een provider een smartphone niet mag verkopen omdat in het BKR te zien valt dat de koper al te veel leningen heeft lopen of een aantekening als wanbetaler heeft.

Lening
Aanleiding om duurdere abonnementen als lening te beschouwen, is een uitspraak van de Hoge Raad. Die oordeelde vorig jaar juni dat de Wet op het Financieel Toezicht ook voor de telecomsector geldt. Na een jaar wikken en wegen neemt het kabinet dat oordeel over. "De aanpak van schulden is een belangrijke prioriteit voor het kabinet,'' schrijft minister Dijsselbloem (Financiën) onder meer.

Budgetinstituut NIBUD is blij. "Nederlanders raken er zo beter van doordrongen dat een duur mobiel abonnement een lening is, zegt Gabriëlle Bettonville. ,,Zo zien ze beter waar ze hun geld aan besteden.''

Telefoonbedrijven zijn not amused. KPN noemt de gevolgen disproportioneel voor de telecomsector, maar ook voor miljoenen Nederlanders. "De consument zal bij het afsluiten van een telefoonabonnement onder meer worden geconfronteerd met een BKR-registratie en hij zal privacygevoelige informatie moeten verstrekken zoals inkomen, huur en hypotheeklasten.'' Volgens Vodafone zijn de gevolgen voor providers 'veel ingrijpender dan de minister nu suggereert': "Een telecombedrijf dat wil doorgaan met telefoonabonnementen in zijn huidige vorm, zal uiterst kostbare aanpassingen moeten doen.'' Die aanpassingen betreffen zowel organisatiestructuur en interne processen als marketing. "Voor consumenten wordt het afsluiten van abonnementen omslachtiger en innovatie minder toegankelijk.''

Addertje
Volgens Dijsselbloem overdrijven de maatschappijen en zijn de eisen 'proportioneel'. "Marktpartijen kunnen ervoor kiezen geen kredieten te verschaffen boven de 250 euro en zouden zo nodig bij de verkoop van een telefoon een aanbetaling kunnen vragen zodat dit bedrag niet wordt overschreden.''

Dijsselbloem wijst erop dat providers een vergunning bij toezichthouder AFM moeten aanvragen als zij telefoonabonnementen met smartphone willen blijven aanbieden. Behalve bovengenoemde regels zit daar nog een addertje onder het gras: bestuurders van de organisatie die de mobiele abonnementen aanbiedt worden op betrouwbaarheid en geschiktheid getoetst, ook moet het salaris van bestuurders aan alle wettelijke regels voldoen.