Volledig scherm
Het commerciële feest Halloween wordt steeds populairder. © John Biert

Opinie: De populariteit van Halloween gaat ten koste van Sint-Maarten

OpinieHalloween wordt steeds populairder en dreigt Sint-Maarten te overvleugelen. Artistiek leider van de Sint Maarten Parade in Utrecht, Paul Feld, wijst op het belang van Sint-Maarten, een feest dat de maatschappelijke betrokkenheid versterkt.

Opinie
In de opinie kan iedereen zijn of haar licht op een actuele nieuwszaak laten schijnen. Deze week: Paul Feld, artistiek leider van de Sint Maarten Parade in Utrecht, over Sint-Maarten.

In Utrecht is de laatste jaren een stille competitie waarneembaar tussen Halloween en Sint Maarten, twee krachtige vieringen die de laatste jaren in opmars zijn. Ze vinden bijna tegelijkertijd plaats en bouwen voort op eeuwenoude tradities. Van oudsher zijn het allebei behoorlijk theatrale gemeenschapsfeesten rond open vuren op de grens van licht en donker, zo vlak voor de eindeloze winternacht. In beide tradities gaan kinderen met uitgeholde bieten, pompoenen of lampionnen zingend langs de huizen. Ze hebben dus wel iets van elkaar weg.

Halloween heeft zich via de centrifuge van Amerika’s Hollywood ontwikkeld van een oud Keltisch nieuwjaarsfeest, dat met maskers en rituelen trachtte de geesten van de doden gunstig te stemmen, tot een horrorfeest dat speelt met ieders angst voor het donker waaruit elk moment iets engs te voorschijn kan komen: van bloederige operatiekamers waar zonder narcose gehakt en gesneden wordt, tot ontsnapte griezels uit een psychiatrische kliniek, al of niet met een ronkende kettingzaag.

Oogstfeest

Sint-Maarten is vanaf de middeleeuwen een carnavalesk oogstfeest dat draait rond het delen van voedsel en een tweede vastenperiode in het jaar inluidde, die eindigde met Kerstmis. Arme kinderen mochten langs de huizen bedelen om voedsel, tegen betaling van een liedje. Net als carnaval is Sint-Maarten vooral een feest van de verbroedering, van het opheffen van maatschappelijke tegenstellingen en van het delen van licht, vuur en voedsel.

Het is duidelijk dat de commerciële sector in meerderheid kiest voor de promotie van de angst en meer baat ziet in het horrorfeest. Maar vanaf 2011 is er ook een groeiende behoefte in de samenleving om zich te verbinden aan het feest van het delen. Exponent van deze beweging is de Utrechtse Sint Maarten Parade, die jaarlijks duizenden toeschouwers en participanten trekt.

Lampionnen

poll

Commercieel ‘horrorfeest’ Halloween dreigt in Utrecht ten koste te gaan van de viering van Sint Maarten

Commercieel ‘horrorfeest’ Halloween dreigt in Utrecht ten koste te gaan van de viering van Sint Maarten

  • Eens (65%)
  • Oneens (35%)
63 stemmen

De deelnemers werken al weken van tevoren op tal van plekken in de stad aan lichtsculpturen, lampionnen, muzikale bijdragen en acts. Het draagvlak bestaat inmiddels uit meer dan tachtig organisaties uit alle wijken, waaronder ook azc’s, daklozenopvang, voedselbanken, verzorgingshuizen en scholen voor geestelijk en lichamelijk gehandicapte kinderen.

De Sint Maarten Parade, die vanavond om 18.00 uur voor de achtste keer vanaf het Domplein vertrekt, is een levendig pleidooi voor een samenleving waar niemand van wordt uitgesloten. Deze samenleving is in alles verbonden met de rest van de wereld en de toekomst van de planeet. Precies dit engagement onderscheidt Sint-Maarten van Halloween en maakt deze Utrechtse beweging tot een vreedzame uiting van verzet tegen de machtige polariserende krachten in de samenleving van vandaag.

In samenwerking met indebuurt Utrecht

Utrecht