De maan geeft binnenkort ‘een van haar mooiste shows’

VIDEOSterrenkundigen en liefhebbers van natuurfenomenen wrijven zich in de handen. Op maandagochtend 21 januari 2019 vindt er volgens NASA ‘een van de mooiste shows’ in de ruimte plaats. Dan is is een zeldzame ‘super-bloed-wolfmaan’ te zien. Een wat?

Het zeldzame fenomeen is eigenlijk het gelijktijdig plaatsvinden van drie gebeurtenissen: een supermaan, een bloedmaan en een wolfmaan.

Supermaan

Om de 29 dagen bereikt de maan een minimale afstand tot de aarde. Als dat moment samenvalt met een volle maan, spreken we van een ‘supermaan’. Het hemellichaam lijkt dan ook groter en feller te zijn.

Op de vroege ochtend van maandag 21 januari hangt de volle maan volgens EarthSky.org op zo’n 357.638 kilometer van de aarde.

Hoewel de supermaan maandelijks verschijnt, is deze vanuit Nederland maar drie keer per jaar te zien.

Bloedmaan

Men spreekt van een ‘bloedmaan’ als er een totale maansverduistering plaatsvindt. De rode gloed van de bloedmaan ontstaat doordat de aarde de zonnestralen tegenhoudt en de maan het licht dus niet naar de aarde kan kaatsen. Het zonlicht gaat wel lángs de aarde. De dampkring buigt het dan af naar de maan. Rood licht wordt het best afgebogen; daardoor kleurt de maan tijdens een verduistering rood.

Hoe rood, dat is lastig te voorspellen. ,,De precieze kleur is altijd even afwachten. De kleur heeft namelijk te maken met de vuiligheid die in de atmosfeer zit”, legde Hans Luidens, beheerder bij Sterrenwacht Bussloo, eerder uit aan deze krant. Bosbranden, vulkaanuitbarstingen, ze zijn allemaal van invloed op de verkleuring.

Volledig scherm
Foto ter illustratie. © ANP

Als de bloedmaan op hetzelfde moment plaatsvindt als de supermaan heet dat een superbloedmaan.

Een totale maansverduistering is een zeldzaam fenomeen. ,,Een gedeeltelijke maansverduistering is vaker te zien, ongeveer ieder half jaar. Een volledige maansverduistering is echter veel zeldzamer’', zei ook Harry Buikstra, voorzitter van sterrenwacht De Tweeling in Spijkenisse, eerder tegen deze krant.

Wolfmaan

Om de 29,5 dag is er een volle maan. Dat betekent dat er per jaar twaalf of dertien volle manen zijn, afhankelijk van hoe snel in het jaar de eerste verschijnt. Vroeger kreeg elke volle maan een naam, de eerste van het jaar werd ‘wolfmaan’ genoemd.

Een totale maansverduistering is gemiddeld een keer per 2,5 jaar vanaf dezelfde locatie te zien. Iedereen aan de nachtzijde van de aarde kan de maansverduistering zien. Dit keer hebben de mensen in Noord- en Zuid-Amerika, West-Europa en Afrika geluk. Zij zitten op de eerste rij.

Volledig scherm
Op 27 juli 2018 kleurde de maan bloedrood door een totale maansverduistering. Het was de langste eclips van de eeuw. © ANP

Deze verduistering start op 21 januari rond 3.36 uur, wanneer de maan de bijschaduw van onze planeet raakt. Rond 6.13 uur bereikt de maansverduistering zijn hoogtepunt. Rond 8.50 uur is de maansverduistering ten einde, dat einde zal vanuit Nederland niet te zien zijn. Nu maar hopen op een heldere nacht en ochtend.