Volledig scherm
David en Arjan © Joost Hoving

'Je denkt dat de ander boos is, omdat je zelf boos bent'

David en ArjanDavid en Arjan van 365dagensuccesvol.nl hebben één doel: Nederland het gelukkigste land van de wereld maken.

Hoe heerlijk is het om verliefd op elkaar te zijn en er keer op keer achter te komen dat je liefje precies dezelfde gedachtes en gevoelens heeft als jij? Alsof je met een onzichtbaar lijntje met elkaar verbonden bent. Als twee conservenblikjes met een draadje ertussen waar je zachtjes doorheen kunt fluisteren in een taal die niemand anders kan verstaan. Je weet gewoon dat een ander bij jou past, want hij of zij lijkt steeds hetzelfde over de dingen te denken als jij. Toch?

De werkelijkheid is weer eens anders. Onderzoekers Angela Neal en Edward Lemay van de Universiteit van Maryland lieten de mannen en de vrouwen uit honderd heterostellen vragenlijsten invullen. Eerst over hun eigen gevoelens en verlangens en daarna over diezelfde gevoelens en verlangens van de ander. De uitkomsten waren opmerkelijk: de geliefden bleken helemaal niet zo veel dingen hetzelfde te voelen. Maar waar wel een duidelijke relatie tussen zat, was hoe iemand zelf dacht en vervolgens verwachtte dat de ander dacht. Bijna alle mooie overeenkomsten bleken niet te bestaan: het was simpelweg projectie.

Quote

In de ogen van de ander zie je de ander niet; je ziet jezelf

David en Arjan

Je denkt dat de ander boos is, omdat je zelf boos bent. Je denkt dat de ander zich schuldig voelt, omdat je jezelf schuldig voelt. Maar ook: je denkt dat de ander vreemdgaat, omdat je zelf stiekem weleens verlangt naar iemand anders. De meeste jaloezie wordt veroorzaakt doordat je eigenlijk zelf iemand anders leuk vindt. In de ogen van de ander zie je de ander niet; je ziet jezelf.

De kans is klein dat je dit bij jezelf in de gaten hebt, want het is een geniepige overlevingsstrategie om jezelf beter te voelen. Als je liegt, helpt het om jezelf te vertellen dat anderen dat ook doen en dus herken je diezelfde leugenachtigheid in je partner. Als je in het geheim fantaseert over anderen in je relatie, voel je je meteen beter als je gelooft dat je partner hetzelfde doet. Hoe sterker je verbondenheid met iemand anders, hoe groter de kans dat je jouw eigen emoties op de ander projecteert.

Quote

Betrap jezelf op die projecties

David en Arjan

Prijsschieten dus, met je geliefde. Jammer genoeg heeft die projectie een lelijke bijwerking: als we maar lang genoeg naar onze partner kijken als iemand die vast vreemdgaat, is de kans steeds groter dat dit ook werkelijk zal gebeuren. Want het maakt toch niet meer uit, je hebt hem of haar al lang veroordeeld. Zo veroorzaakt je voorbarige projectie voor je het in de gaten hebt een nieuwe werkelijkheid en krijg je precies gelijk op het stuk waar je geen gelijk wilde hebben.

Kijk dus altijd eerst naar jezelf. Betrap jezelf op die projecties. En mocht je partner opeens zijn vreemdgegaan en had je niks in de gaten? Ook dat is projectie: omdat je zelf trouw bent, zag je dat ook in de ander. Dat is nog steeds mooier dan andersom.

Reageren? magazine@persgroep.nl