Volledig scherm
De 3-jarige Thea Nauw was het jongste slachtoffer van het bombardement dat op 15 december 1944 de wijk Dieze-West in Zwolle trof. © HCO/familie Nauw

Zoektocht naar familieleden slachtoffers ‘vergeten bombardement’ Zwolle

Eerst dachten ze aan ‘een paaltje met een bordje erop’. Gewoon een klein aandenken aan het bombardement dat op 15 december 1944 de wijk Bollebieste trof. 

Maar inmiddels is er een heus monument in de maak ter nagedachtenis aan de vijf Zwollenaren die toen om het leven kwamen. Volgende maand, als het 75 jaar geleden is, wordt het onthuld.

Op het monument komen de namen van de slachtoffers - de jongste de 3-jarige peuter Thea Nauw, de oudste 65. En daarom is Jacob Raap, een van de initiatiefnemers van de herdenking, op zoek naar familieleden van deze slachtoffers. ,,Een aantal hebben we al gesproken, maar van enkele slachtoffers hebben we nog geen familieleden kunnen vinden. We vinden het belangrijk dat ze op de hoogte zijn, willen graag ook hun verhaal horen en ze uitnodigen bij de herdenking aanwezig te zijn. ”

Getroffen

Zwollenaar Raap is met zijn 57 jaar van vér na de oorlog. Toch is hij bijzonder geïnteresseerd in het bombardement dat het hart van Dieze-West op die decemberdag in 1944 wegvaagde. Het huis aan de Noteboomstraat waar hij woont, werd ook getroffen. En het wijkje veranderde ingrijpend na het bombardement. Tweehonderd huizen raakten beschadigd, waarvan een aantal gesloopt moest worden.

Volledig scherm
Buurtbewoner en ChristenUnie-raadslid Jacob Raap organiseert een herdenking aan het bombardement van 15 december 1944. © Frans Paalman

Sinds dit voorjaar bereidt Raap samen met een aantal andere mensen, waaronder WOII-kenner Paul Harmens van het Historisch Centrum Overijssel, een herdenking voor op 15 december. Dan is het 75 jaar geleden dat de bommen op de wijk neervielen. Waarom de geallieerden hun lading afwierpen op de wijk is nog steeds een raadsel. Mogelijk was hun aanvankelijke doelwit de IJsselbrug en bogen ze af toen ze daar op afweergeschut stuitten.

Volledig scherm
De Holtenbroekerstraat (nu Noteboomstraat) in Zwolle na het bombardement van 15 december 1944. © HCO/H van der Vegte

Dankzij ooggetuigenverslagen en een dagboek van iemand die het zag gebeuren is er inmiddels wel het nodige over bekend, maar het bleef toch altijd een beetje een ‘vergeten’ bombardement. Misschien omdat het zo pijnlijk was dat de geallieerden de verwoesting veroorzaakten.

Quote

De stenen van de gemeente­werf lagen tot op de zolders en in de kelders van de huizen

Jacob Raap, Organisator herdenking bombardement Bollebieste

Het monument dat op 15 december aan het Sint Josephplein onthuld wordt is bedoeld als blijvende herinnering aan de gebeurtenis en aan de vijf slachtoffers. De Zwolse kunstenaar Chris Peterson gaat het maken. Hoe het eruit gaat zien? ,,Dat kan ik nog niet zeggen, maar feit is wel dat hij kinderkopjes verwerkt in het monument", aldus Raap. ,,Een van de bommen viel destijds namelijk op de gemeentewerf, waar een enorme berg kinderkopjes lag. Die zijn als een soort clusterbom door de wijk verspreid. Mensen vonden ze terug tot in de kelder en op zolder aan toe. Je ziet ze op oude foto’s ook overal op straat liggen.”

De slachtoffers van het bombardement waren: Wilhelmina Maria Koopman (44), Josephina Maria van Vilsteren (4), Karel Willem van Schubert (65), Johanna Catharina Nagtzaam-Elbrink (24) en Theodora Francisca Johanna Nauw (3). Familieleden en ooggetuigen van het bombardement die zich nog niet gemeld hebben kunnen contact opnemen via  jacob@christenuniezwolle.nl

  1. Boeren in Oost-Nederland bereiden zich opnieuw voor op acties: ‘De tijd van praten en vriendelijkheid is voorbij’
    PREMIUM

    Boeren in Oost-Nederland bereiden zich opnieuw voor op acties: ‘De tijd van praten en vriende­lijk­heid is voorbij’

    In diverse chatgroepen van de Farmers Defence Force (FDF) neemt de oorlogstaal en actiebereidheid toe. Maandagavond zal de meest radicale boerengroepering koppen tellen voor een gecoördineerde actie om de voedselvoorziening een week voor kerst in Nederland plat te leggen. ,,We kunnen niet anders’’, zegt veehouder Willeam Schoonhoven (41) uit Beemte-Broekland.

In samenwerking met indebuurt Zwolle